Казахский язык
Главная
Существительные
Послелоги
Прилагательные
Числительные
Местоимения
Наречия, Союзы
Личные окончания
Глаголы
Вспомогательные глаголы
Причастия
 Деепричастия
Модальность
Предложения
  Проверь себя!
  Упражнения
   Грамматика детям
   Учим всей семьёй
 Видео
  Разговорник
Пословицы
  Книга для чтения
С казахским не шутят?
Сказки
Песни
Статьи
Словарь
Ссылки и др.
Автор сайта
Суперлёг. чтение
  1. 1  
  2. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  1. 4  
  1. 5  

Каталог тем
Лёг.истор.
  1. 1  
  1. 2  
  1. 3  
  1. 4  
  1. 5  
  1. 6  
  1. 7  
 Истории о детях
  1. 1  
  2. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  1. 5  
  2. 5  
  2. 6  
  2. 7  
 Занимательное чтение
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  3. 4  
  1. 5  
  2. 5  
  3. 5  

Продвинутый уровень
 Казахский по уровням
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  4. 1  
  5. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  4. 2  
  5. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  4. 3  
  5. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  3. 4  
  4. 4  
  5. 4  
  1. 5  
  2. 5  
  3. 5  
  4. 5  
  5. 5  
  2. 6  
  3. 6  
 Лёгкое чтение
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  1. 5  
  2. 5  
 Короткие истории
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  1. 5  
  2. 5  
 Кирил/Latyn 

Лёгкое чтение (Easy Reading)

Том 1, страница 5
Грамматика казахского языка. Просто о сложном

Автор идеи, составитель и переводчик текстов
с английского языка на русский: Андрей Краснов

      81. Ол оны жақсы көріп қалды
      Бір адам әйелді өртеп жіберді. Әйел түнгі клубта биші болатын. Ер адам түнгі клубқа айына бір рет келетін. Ол сол әйелден телефон нөмірін сұрады. Әйел айтпады. «Мен сені танымаймын, - деді ол. - Неге мен сізге нөмірімді беруім керек?» Ер адам оны жақсы көріп қалғанын айтты. Әйел оған бұның ессіздік екенін айтты. Ол қалайша оны жақсы көріп қалды? Ол оны білмейді ғой. Ол адам әйел туралы ештеңе де білмейді. Ер адам ішімдігін тауысып ақысын төледі. Ол түнгі клубта шығып кетті. Ол өзінің автотұрақта тұрған машинасына отырды. Әлгі әйел оның кетіп қалғанына қуанды. Біраздан соң ол әйел темекі шегу үшін далаға шықты. Әлгі адам көлігінен шықты. Әйел оны көрмеді де, естімеді де. Әлгі адам оның үстіне бензин құйып, шырпы лақтырып жіберді. Ол өртеніп жатты. Әйел айқайлай бастады. Ол клубтың ішіне жүгіріп кірді. Менеджер үстіндегі күртесімен отты сөндіріп жатты. Бірақ оның беті мен қолдары қатты күйіп қалды. Енді ешкім оның телефон нөмірін сұрамайтын болды.

      81. Ol ony jaqsy körıp qaldy
      Bır adam äieldı örtep jıberdı. Äiel tüngı klubta bişı bolatyn. Er adam tüngı klubqa aiyna bır ret keletın. Ol sol äielden telefon nömırın sūrady. Äiel aitpady. «Men senı tanymaimyn, - dedı ol. - Nege men sızge nömırımdı beruım kerek?» Er adam ony jaqsy körıp qalğanyn aitty. Äiel oğan būnyŋ essızdık ekenın aitty. Ol qalaişa ony jaqsy körıp qaldy? Ol ony bılmeidı ğoi. Ol adam äiel turaly eşteŋe de bılmeidı. Er adam ışımdıgın tauysyp aqysyn töledı. Ol tüngı klubta şyğyp kettı. Ol özınıŋ avtotūraqta tūrğan maşinasyna otyrdy. Älgı äiel onyŋ ketıp qalğanyna quandy. Bırazdan soŋ ol äiel temekı şegu üşın dalağa şyqty. Älgı adam kölıgınen şyqty. Äiel ony körmedı de, estımedı de. Älgı adam onyŋ üstıne benzin qūiyp, şyrpy laqtyryp jıberdı. Ol örtenıp jatty. Äiel aiqailai bastady. Ol klubtyŋ ışıne jügırıp kırdı. Menejer üstındegı kürtesımen otty söndırıp jatty. Bıraq onyŋ betı men qoldary qatty küiıp qaldy. Endı eşkım onyŋ telefon nömırın sūramaityn boldy.
Скрыть текст
      82. Қолды жуыңдар
      Қолды жуыңдар. Қолды жиі жуыңдар. Қолды күніне он рет жуыңдар. Таза қол микробтармен күреседі. Таза қол жақсы көрінеді. Таза қолдан жақсы иіс шығады. Сенің әрбір ұстаған затыңда микробтар бар. Ақшада микробтар бар. Микробтар ақшаның бетінде ұзақ өмір сүреді. Қағаз ақшалар лас болады. Темір ақша да лас болады. Қағаз ақшалар таза емес. Монеталар да лас. Бәрі ақшаны ұстайды. Ауырып жүрген адамдар ақшаны ұстайды. Есік тұтқасын ұстағаннан кейін қолды жуыңдар. Адамдардың бәрі таза жүрмейді. Адамдарда да микробтар бар. Микробтар адамдарды жақсы көреді. Микробтар адамдардың денесінде айлап өмір сүреді. Басқа адамдарды ұстап қалсаң кейін қолды жуып жүріңдер. Басқа адаммен амандасқаннан кейін қолды жуыңдар. Қолды жиі жуған артық болмайды.

      82. Qoldy juyŋdar
      Qoldy juyŋdar. Qoldy jiı juyŋdar. Qoldy künıne on ret juyŋdar. Taza qol mikrobtarmen küresedı. Taza qol jaqsy körınedı. Taza qoldan jaqsy iıs şyğady. Senıŋ ärbır ūstağan zatyŋda mikrobtar bar. Aqşada mikrobtar bar. Mikrobtar aqşanyŋ betınde ūzaq ömır süredı. Qağaz aqşalar las bolady. Temır aqşa da las bolady. Qağaz aqşalar taza emes. Monetalar da las. Bärı aqşany ūstaidy. Auyryp jürgen adamdar aqşany ūstaidy. Esık tūtqasyn ūstağannan keiın qoldy juyŋdar. Adamdardyŋ bärı taza jürmeidı. Adamdarda da mikrobtar bar. Mikrobtar adamdardy jaqsy köredı. Mikrobtar adamdardyŋ denesınde ailap ömır süredı. Basqa adamdardy ūstap qalsaŋ keiın qoldy juyp jürıŋder. Basqa adammen amandasqannan keiın qoldy juyŋdar. Qoldy jiı juğan artyq bolmaidy.
Скрыть текст
      83. Попкорн
      Бөлке нан жержаңғақ майының қасында тұр. Жержаңғақ пакеті сүт қорабының қасында жатыр. Печеньесі бар тәрелке тауық сорпасы тұрған тостағанның қасында тұр. Бір шынаяқ кофе стакандағы шырынның қасында тұр. Шанышқы қасықтың жанында жатыр. Пышақ тұз сауытының қасында жатыр. Тұз сепкіш бұрыш сепкіштің қасында тұр. Сүт қорапта. Су стаканда. Кофе кружкада. Сорпа тостағанда. Сүт тоңазытқышта. Газдалған сусын да тоңазытқышта тұр. Балмұздақ мұздатқышта . Шам үстелдің үстінде тұр. Тостер ас үстелінде тұр. Тостер тоққа қосылып тұр. Қысқа толқынды пеш те ас үстелінде тұр. Қысқа толқынды пеш тоққа қосылмаған. Біреу оны тоққа қосты. Кім қысқа толқынды пешті тоқтан алып тастаған? Мен оны қайта қосып қойдым. Менің попкорн жегім келіп кетті. Мен біраз ыстық жаңа піскен попкорн жегім келді. Мен қысқа толқынды пешті қостым. Мен ыстық попкорн жеймін, газдалған сусын ішемін.

      83. Popkorn
      Bölke nan jerjaŋğaq maiynyŋ qasynda tūr. Jerjaŋğaq paketı süt qorabynyŋ qasynda jatyr. Peşenesı bar tärelke tauyq sorpasy tūrğan tostağannyŋ qasynda tūr. Bır şynaiaq kofe stakandağy şyrynnyŋ qasynda tūr. Şanyşqy qasyqtyŋ janynda jatyr. Pyşaq tūz sauytynyŋ qasynda jatyr. Tūz sepkış būryş sepkıştıŋ qasynda tūr. Süt qorapta. Su stakanda. Kofe krujkada. Sorpa tostağanda. Süt toŋazytqyşta. Gazdalğan susyn da toŋazytqyşta tūr. Balmūzdaq mūzdatqyşta . Şam üsteldıŋ üstınde tūr. Toster as üstelınde tūr. Toster toqqa qosylyp tūr. Qysqa tolqyndy peş te as üstelınde tūr. Qysqa tolqyndy peş toqqa qosylmağan. Bıreu ony toqqa qosty. Kım qysqa tolqyndy peştı toqtan alyp tastağan? Men ony qaita qosyp qoidym. Menıŋ popkorn jegım kelıp kettı. Men bıraz ystyq jaŋa pısken popkorn jegım keldı. Men qysqa tolqyndy peştı qostym. Men ystyq popkorn jeimın, gazdalğan susyn ışemın.
Скрыть текст
      84. Автобус түскен көлік апаты
      Автобус көлік апатына түсіп қалды. Автобус түскен көлік апаты бөгет маңында болды. Автобус жолдан шығып кетті. Автобус бір жағына құлап аударылып түсті. Екі адам мерт болды. Сегіз адам жарақат алды. Автобус жүргізушісі тым қатты айдаған. Жол екі жолақты. Бұл тар жол. Бұл кең жол емес. Жол тік емес. Оның көп бұрылыстары бар. Оның қисық жерлері көп. Жол жылан ізі секілді көрінетін. Жылдамдық шектеуі сағатына 25 мил еді. Автобус сағатына 50 мил жүріп отырды. Жолаушылар қорқып отырған. Автобус жолдың қоршауына соғылды. Автобус бір бетіне аударылып қалды. Жолаушылар айқалап жатты. Жолаушылар құлап жатты. Жолаушылар бірінің үстіне бірі құлап жатты. Олардың жүктері ауада ұшып жатты. Ауыр жүктер адамдарға құлап жатты. Ол жүктер адамдардың бетіне құлап жатты. Жүктер адамдардың шекесіне, басына тиіп жатты. Терезелер сынып жатты. Алдыңғы терезе сынды. Олардың әйнектері барлық жерге шашылды. Барлық жерде адамдар жатты. Олардың жүктері барлық жерде шашылып жатты. Жедел жәрдем көлігі келді. Олар адамдарды ауруханаға алып кетіп жатты. Полицейлер де келді. Олар жүргізушіні түрмеге алып кетті.

      84. Avtobus tüsken kölık apaty
      Avtobus kölık apatyna tüsıp qaldy. Avtobus tüsken kölık apaty böget maŋynda boldy. Avtobus joldan şyğyp kettı. Avtobus bır jağyna qūlap audarylyp tüstı. Ekı adam mert boldy. Segız adam jaraqat aldy. Avtobus jürgızuşısı tym qatty aidağan. Jol ekı jolaqty. Būl tar jol. Būl keŋ jol emes. Jol tık emes. Onyŋ köp būrylystary bar. Onyŋ qisyq jerlerı köp. Jol jylan ızı sekıldı körınetın. Jyldamdyq şekteuı sağatyna 25 mil edı. Avtobus sağatyna 50 mil jürıp otyrdy. Jolauşylar qorqyp otyrğan. Avtobus joldyŋ qorşauyna soğyldy. Avtobus bır betıne audarylyp qaldy. Jolauşylar aiqalap jatty. Jolauşylar qūlap jatty. Jolauşylar bırınıŋ üstıne bırı qūlap jatty. Olardyŋ jükterı auada ūşyp jatty. Auyr jükter adamdarğa qūlap jatty. Ol jükter adamdardyŋ betıne qūlap jatty. Jükter adamdardyŋ şekesıne, basyna tiıp jatty. Terezeler synyp jatty. Aldyŋğy tereze syndy. Olardyŋ äinekterı barlyq jerge şaşyldy. Barlyq jerde adamdar jatty. Olardyŋ jükterı barlyq jerde şaşylyp jatty. Jedel järdem kölıgı keldı. Olar adamdardy auruhanağa alyp ketıp jatty. Poliseiler de keldı. Olar jürgızuşını türmege alyp kettı.
Скрыть текст
      85. Өмір жақсы болады
      Ер адам кедей еді. Ол ақшаға мұқтаж болды. Ол жақсы жұмысқа зәру болды. Оның жұмысы бар еді. Бірақ бұл жақсы жұмыс емес. Бұл нашар жұмыс. Ол даяшы еді. Ол мейрамханада жұмыс істейтін. Бұл арзан мейрамхана болатын. Ондағы ас мәзірі арзан. Келушілер де қалталы емес. Олар оған аз тиын тебен беретін. Кейде олар оған доллар беретін. Кейде олар оған ештеңе де бермейтін. Бұл оны ашуландыратын. Неге олар ештеңе бермейді? Ол сыпайы болатын. Сонда да олар оған ештеңе бермейтін. Ол сондай келушілерді шығарып жібергісі келетін. Бірақ оның түрмеге отырғысы келмейді. Сондықтан ол оқуға барды. Оқу тегін еді. Оның механик болғысы келді. Ол әр түрлі заттарды жөндегенді ұнататын. Ол машиналарды жөндегісі келетін. Ол машина сататын дүкеннің иесі болғысы келетін. Ол ақша табатын болады. Ол басқа механиктерді жалдайтын болады. Олар оған жұмыс істейді. Ол үй сатып алатын еді. Ол үйленетін еді. Ол жанұясы болатын еді. Өмір жақсаратын еді. Қазір оның өмірі жақсы емес. Бірақ ол оны жақсартқысы келеді.

      85. Ömır jaqsy bolady
      Er adam kedei edı. Ol aqşağa mūqtaj boldy. Ol jaqsy jūmysqa zäru boldy. Onyŋ jūmysy bar edı. Bıraq būl jaqsy jūmys emes. Būl naşar jūmys. Ol daiaşy edı. Ol meiramhanada jūmys ısteitın. Būl arzan meiramhana bolatyn. Ondağy as mäzırı arzan. Keluşıler de qaltaly emes. Olar oğan az tiyn teben beretın. Keide olar oğan dollar beretın. Keide olar oğan eşteŋe de bermeitın. Būl ony aşulandyratyn. Nege olar eşteŋe bermeidı? Ol sypaiy bolatyn. Sonda da olar oğan eşteŋe bermeitın. Ol sondai keluşılerdı şyğaryp jıbergısı keletın. Bıraq onyŋ türmege otyrğysy kelmeidı. Sondyqtan ol oquğa bardy. Oqu tegın edı. Onyŋ mehanik bolğysy keldı. Ol är türlı zattardy jöndegendı ūnatatyn. Ol maşinalardy jöndegısı keletın. Ol maşina satatyn dükennıŋ iesı bolğysy keletın. Ol aqşa tabatyn bolady. Ol basqa mehanikterdı jaldaityn bolady. Olar oğan jūmys ısteidı. Ol üi satyp alatyn edı. Ol üilenetın edı. Ol janūiasy bolatyn edı. Ömır jaqsaratyn edı. Qazır onyŋ ömırı jaqsy emes. Bıraq ol ony jaqsartqysy keledı.
Скрыть текст
      86. Сәтті күн
      Бүгін әйелдің сәтті күні еді. Ол автобусқа кешігіп бара жатыр еді. Бірақ автобус уақытынан кешігіп келе жатқан. Сондықтан ол автобусқа үлгерді. Ол жұмысына кешігіп келді. Бірақ оның бастығы да жұмысқа кешігіп келді. Бастығы оның кешігіп келгенін білмеді. Әйелдің түскі асқа ақша болмаған еді. Бірақ оның құрбысында түскі асқа екі адамға арналған купон бар еді. Сөйтіп ол түскі асты тегін ішіп алды. Әйелдің бастығы аздап ауырып қалған екен. Сондықтан ол оларды түстен кейін қайтарып жіберді. Әйел саябаққа барды. Саябақтағы орындықтың астында жасыл қағаз жатыр. Ол оны алды. Бұл 5 долларлық ақша екен. Ол жан-жағына қарады. Қайдан келген ақша? Айналада ешкім жоқ. Ол саябақта жалғыз өзі. Саябақта тиіндер мен құстар болған. Бірақ бұл олардың ақшасы емес қой. Бұл енді оның ақшасы. Бұл оның сәттілік ақшасы еді. Ол жолды өтіп, шарап дүкеніне кірді. Лотереядағы джекпот 10 миллион доллар болған. Ол бес лоторея билетін сатып алды. Ол билеттердің біреуі сәттілік алып келетінін білді. Бұл оның сәтті күні еді.

      86. Sättı kün
      Bügın äieldıŋ sättı künı edı. Ol avtobusqa keşıgıp bara jatyr edı. Bıraq avtobus uaqytynan keşıgıp kele jatqan. Sondyqtan ol avtobusqa ülgerdı. Ol jūmysyna keşıgıp keldı. Bıraq onyŋ bastyğy da jūmysqa keşıgıp keldı. Bastyğy onyŋ keşıgıp kelgenın bılmedı. Äieldıŋ tüskı asqa aqşa bolmağan edı. Bıraq onyŋ qūrbysynda tüskı asqa ekı adamğa arnalğan kupon bar edı. Söitıp ol tüskı asty tegın ışıp aldy. Äieldıŋ bastyğy azdap auyryp qalğan eken. Sondyqtan ol olardy tüsten keiın qaitaryp jıberdı. Äiel saiabaqqa bardy. Saiabaqtağy oryndyqtyŋ astynda jasyl qağaz jatyr. Ol ony aldy. Būl 5 dollarlyq aqşa eken. Ol jan-jağyna qarady. Qaidan kelgen aqşa? Ainalada eşkım joq. Ol saiabaqta jalğyz özı. Saiabaqta tiınder men qūstar bolğan. Bıraq būl olardyŋ aqşasy emes qoi. Būl endı onyŋ aqşasy. Būl onyŋ sättılık aqşasy edı. Ol joldy ötıp, şarap dükenıne kırdı. Lotereiadağy djekpot 10 million dollar bolğan. Ol bes lotoreia biletın satyp aldy. Ol biletterdıŋ bıreuı sättılık alyp keletının bıldı. Būl onyŋ sättı künı edı.
Скрыть текст
      87. Менің жүзгім келеді
      «Сен маған жүзуді қашан үйретесің? - деп сұрады әйел. - Мен батып кетуден қорқамын. Мен терең судан қорқамын. Мен қайықта жүзгеннен қорқамын. Мен ұшақпен мұхит үстінен ұшудан қорқамын. Мен жүзуді үйренгім келеді». «Сен жүзуді үйренбесең де болады, - деді оның күйеуі. - Саған бар керегі суда қалқып үйрену. Су бетінде қалқып тұру оңай. Әсіресе бұл әйелдерге оңай болады, өйткені әйелдерде еркекке қарағанда май көп болады. Кел саған жедел сабақ берейін. Қалқу үшін, шалқаңнан жат. Аспанға қарап жат. Аяқтарың мен қолдарыңды жай. Бір қалыпты тыныс ал. Міне осылай» «Иә, бұл оңай сияқты, - деді әйел. - Бірақ мен қалай жүзу керектігі туралы білгім келеді. Жүзу жақсы жаттығу болады. Жүзу маған салмақ тастауға көмектеседі. Қалқып тұру маған салмақ тастауға көмектеспейді. Егер мен бір күн қалқып тұрсам, мен бір кило салмақ та тастамаймын». «Жарайды, - деді күйеуі. - Мен саған осы аптада қалай жүзу керек екенін үйретемін. Бұл бар болғаны бірер сағат уақыт алады. Сосын сенбі күні кешке балықтай жүзетін боласың».

      87. Menıŋ jüzgım keledı
      «Sen mağan jüzudı qaşan üiretesıŋ? - dep sūrady äiel. - Men batyp ketuden qorqamyn. Men tereŋ sudan qorqamyn. Men qaiyqta jüzgennen qorqamyn. Men ūşaqpen mūhit üstınen ūşudan qorqamyn. Men jüzudı üirengım keledı». «Sen jüzudı üirenbeseŋ de bolady, - dedı onyŋ küieuı. - Sağan bar keregı suda qalqyp üirenu. Su betınde qalqyp tūru oŋai. Äsırese būl äielderge oŋai bolady, öitkenı äielderde erkekke qarağanda mai köp bolady. Kel sağan jedel sabaq bereiın. Qalqu üşın, şalqaŋnan jat. Aspanğa qarap jat. Aiaqtaryŋ men qoldaryŋdy jai. Bır qalypty tynys al. Mıne osylai» «iä, būl oŋai siaqty, - dedı äiel. - Bıraq men qalai jüzu kerektıgı turaly bılgım keledı. Jüzu jaqsy jattyğu bolady. Jüzu mağan salmaq tastauğa kömektesedı. Qalqyp tūru mağan salmaq tastauğa kömektespeidı. Eger men bır kün qalqyp tūrsam, men bır kilo salmaq ta tastamaimyn». «Jaraidy, - dedı küieuı. - Men sağan osy aptada qalai jüzu kerek ekenın üiretemın. Būl bar bolğany bırer sağat uaqyt alady. Sosyn senbı künı keşke balyqtai jüzetın bolasyŋ».
Скрыть текст
      88. Жаңа ерін далабы
      Әйел киінді. Оған сыртқа шығу керек болатын. Ол жаңа ерін далабын алмақшы еді. Ол сыртқа машинасына барды. Машина жол бойында тұрған. Ол машинасына отырды. Ол жолдың бойына шықты. Ол Лейк Авенюмен оңтүстікке қарай айдап бара жатты. Ол қызыл шам белгісіне тоқтады. Ол Колорадо көшесіне солға қарай бұрылды. Ол дәріхананың тұрағына барып тоқтады. Ол дәріхананың ішіне кірді. Ол ерін далаптары бөліміне қарай барды. Оның жақсы көретін түсі қою қызыл түс еді. Оның сүйікті брэнді Бобби Броун еді. Ол Бобби Броунның ерін далабын тапты. Ол қою қызыл түсті іздеді. Бірақ ол қою қызыл түсті таба алмады. Оның орнына ол шие қызғылт түсті тапты. Ол шие қызыл түсті ұнататын. Оны аздап ерніне жақты. Ол айнаға қарады. Оның еріндері әдемі көрінді! Ол далапты алып, кассаға келді. Ол кассирге 20 доллар берді. Кассир артық ақшасын қайтарып берді. Әйел далапты пакетке салды. «Күніңіз жақсы өтсін», - деді кассир. Әйел үйіне қайтты. Ол күйеуін жаңа далабымен сүйіп алуға асықты.

      88. Jaŋa erın dalaby
      Äiel kiındı. Oğan syrtqa şyğu kerek bolatyn. Ol jaŋa erın dalabyn almaqşy edı. Ol syrtqa maşinasyna bardy. Maşina jol boiynda tūrğan. Ol maşinasyna otyrdy. Ol joldyŋ boiyna şyqty. Ol Leik Avenümen oŋtüstıkke qarai aidap bara jatty. Ol qyzyl şam belgısıne toqtady. Ol Kolorado köşesıne solğa qarai būryldy. Ol därıhananyŋ tūrağyna baryp toqtady. Ol därıhananyŋ ışıne kırdı. Ol erın dalaptary bölımıne qarai bardy. Onyŋ jaqsy köretın tüsı qoiu qyzyl tüs edı. Onyŋ süiıktı brendı Bobbi Broun edı. Ol Bobbi Brounnyŋ erın dalabyn tapty. Ol qoiu qyzyl tüstı ızdedı. Bıraq ol qoiu qyzyl tüstı taba almady. Onyŋ ornyna ol şie qyzğylt tüstı tapty. Ol şie qyzyl tüstı ūnatatyn. Ony azdap ernıne jaqty. Ol ainağa qarady. Onyŋ erınderı ädemı körındı! Ol dalapty alyp, kasağa keldı. Ol kasirge 20 dollar berdı. Kasir artyq aqşasyn qaitaryp berdı. Äiel dalapty paketke saldy. «Künıŋız jaqsy ötsın», - dedı kasir. Äiel üiıne qaitty. Ol küieuın jaŋa dalabymen süiıp aluğa asyqty.
Скрыть текст
      89. Өрт
      Джордж орманның қасындағы үйдің иесі. Оның үш көршісі бар. Олардың барлығының үлкен әдемі үйлері бар. Олар өздерінің шағын ауданын ұнататын, өйткені бұл орманның қасында болатын. Бұл шулы қала мен жол қозғалысының қасында емес. Орманда кұстар мен әртүрлі аңдар бар. Бір күні Джордж үйіне су таситын көлікпен келді. Су таситын көлігіне көп су сияды. Джордж өрт шықса, су оларды өрттен қорғайды деп ойлады. Су таситын көлігінде 2 000 галлон су бар. Бұл 50 000 мың доллар тұрады. «Бұл көп ақша. Бұл біздің үйімізді өрттен қорғаса, осыған тұрарлық ақша», - деді көршілеріне. Олар оның айтқанымен келісті. Бір жылдан соң орманда өрт шықты. Джодж суды үйлерге шашты. Олар өртеніп кетпеді, өйткені олардың сырты су болды. Джордж су көлігімен барлық үйді құтқарып қалды. Көршілері оның батыл екенін айтты. Олар оған үйлерін сақтап қалғаны үшін рахметтерін айтты. Олар Джорджға үлкен кеш ұйымдастырды. Олар оған өрт сөндірушінің қызыл қалпағын сыйлады.

      89. Ört
      Djordj ormannyŋ qasyndağy üidıŋ iesı. Onyŋ üş körşısı bar. Olardyŋ barlyğynyŋ ülken ädemı üilerı bar. Olar özderınıŋ şağyn audanyn ūnatatyn, öitkenı būl ormannyŋ qasynda bolatyn. Būl şuly qala men jol qozğalysynyŋ qasynda emes. Ormanda kūstar men ärtürlı aŋdar bar. Bır künı Djordj üiıne su tasityn kölıkpen keldı. Su tasityn kölıgıne köp su siady. Djordj ört şyqsa, su olardy örtten qorğaidy dep oilady. Su tasityn kölıgınde 2 000 gallon su bar. Būl 50 000 myŋ dollar tūrady. «Būl köp aqşa. Būl bızdıŋ üiımızdı örtten qorğasa, osyğan tūrarlyq aqşa», - dedı körşılerıne. Olar onyŋ aitqanymen kelıstı. Bır jyldan soŋ ormanda ört şyqty. Djodj sudy üilerge şaşty. Olar örtenıp ketpedı, öitkenı olardyŋ syrty su boldy. Djordj su kölıgımen barlyq üidı qūtqaryp qaldy. Körşılerı onyŋ batyl ekenın aitty. Olar oğan üilerın saqtap qalğany üşın rahmetterın aitty. Olar Djordjğa ülken keş ūiymdastyrdy. Olar oğan ört söndıruşınıŋ qyzyl qalpağyn syilady.
Скрыть текст
      90. Нашар экономика
      Экономика нашарлап кетті. Жұмыссыз адамдар көп. Ал жұмысы бар адамдар жұмысынан айырылып жатыр. Адамдарды жұмысынан босатып жатыр. Адамдар жұмыссыз қалуда. Адамдардың жұмыс істегісі келеді. Бірақ ешкім жұмысқа қабылдамайды. Ешкімге жұмысшылар керек емес. Әрбір адамның аз ғана ақшасы бар. Әрбір адам аз ақша жұмсайды. Әрбір адам арзан затты сатып алуда. Адамдар артық еш нәрсе сатып алмайды. Олар тек қажет заттарын алуда. Олар жаңа машина сатып алмайды. Олар ескі машинамен жүр. Олар жаңа үй сатып алмайды. Олар сол баяғы үйінде тұрып жатыр. Олар жаңа киім-кешек сатып алмайды. Олар ескі киімдерін киіп жүре береді. Олар демалыста ешқайда бармайды. Олар үйінде қала береді. Олар мейрамханаға бармайды. Олар тек арзан жерлерді іздейді. Олар кітапханаға барады. Олар паркке барады. Олар мұражайға барады. Олар жағажайға барады. Олар үйде отырып теледидар қарайды. Өмір қиын. Өмір ауыр. Әрбір адам экономика жақын арада жақсарып кетер деп үміттенеді. Олар осы қиын кезең жақында өтер деп үміттенеді.

      90. Naşar ekonomika
      Ekonomika naşarlap kettı. Jūmyssyz adamdar köp. Al jūmysy bar adamdar jūmysynan aiyrylyp jatyr. Adamdardy jūmysynan bosatyp jatyr. Adamdar jūmyssyz qaluda. Adamdardyŋ jūmys ıstegısı keledı. Bıraq eşkım jūmysqa qabyldamaidy. Eşkımge jūmysşylar kerek emes. Ärbır adamnyŋ az ğana aqşasy bar. Ärbır adam az aqşa jūmsaidy. Ärbır adam arzan zatty satyp aluda. Adamdar artyq eş närse satyp almaidy. Olar tek qajet zattaryn aluda. Olar jaŋa maşina satyp almaidy. Olar eskı maşinamen jür. Olar jaŋa üi satyp almaidy. Olar sol baiağy üiınde tūryp jatyr. Olar jaŋa kiım-keşek satyp almaidy. Olar eskı kiımderın kiıp jüre beredı. Olar demalysta eşqaida barmaidy. Olar üiınde qala beredı. Olar meiramhanağa barmaidy. Olar tek arzan jerlerdı ızdeidı. Olar kıtaphanağa barady. Olar parkke barady. Olar mūrajaiğa barady. Olar jağajaiğa barady. Olar üide otyryp teledidar qaraidy. Ömır qiyn. Ömır auyr. Ärbır adam ekonomika jaqyn arada jaqsaryp keter dep ümıttenedı. Olar osy qiyn kezeŋ jaqynda öter dep ümıttenedı.
Скрыть текст
      91. Нью Йорк
      «Мен Нью-Йоркке көшемін, - деді қыз. - Сен менімен барасың ба, бармайсың ба?» Ол Нью Йоркті жақсы көретін. Ол жерасты жолдарын жақсы көретін. Ол автобусты жақсы көретін. Ол жаяу да, таксимен де барлық жерге баратын. Оған кез-келген жерге өз машинасымен бармаса да болатын. Лос Анджелстегідей қыдыру жоқ енді. Ол Лос Анджелсте машинамен жүруді жек көретін. Нью-Йоркте биік ұзын ғимараттар бар. Жолдар- машинаға, тротуарлар адамдарға лық толы. Онда Бродвей бар. Онда Таймс–сквері бар. Онда Орталық саябақ бар. Онда Уолл- Стрит бар. Онда әр кварталда бір мейрамхана бар. Онда тамақты немесе киімді жеткізіп беруші адам бар. «Сен кез-келген нәрсені сатып алсаңыз, оны 20 минутта жеткізіп береді», - деді ол. «Сен Нью-Йоркте қиындықтармен кездесесің», - деді жігіт. Ол қыс кезінде тоңатыныңды айтты. Ол жаз кезінде жанып кететініңді айтты. Нью-Йорк қымбат қала. Онда адамдар көп. Бұл террористтер үшін жақсы нысан. Олар бүкіл қаланы жарып жіберуі мүмкін. Бұл шулы қала. Бұл қауіпті, әрі лас қала. «Сен барасың ба, бармайсың ба?» - деп тағы да сұрады. «Әрине, мен барамын, - деп жауап берді жігіт. - Неге бармасқа?!»

      91. Nü iork
      «Men Nü-İorkke köşemın, - dedı qyz. - Sen menımen barasyŋ ba, barmaisyŋ ba?» Ol Nü-İorktı jaqsy köretın. Ol jerasty joldaryn jaqsy köretın. Ol avtobusty jaqsy köretın. Ol jaiau da, taksimen de barlyq jerge baratyn. Oğan kez-kelgen jerge öz maşinasymen barmasa da bolatyn. Los Andjelstegıdei qydyru joq endı. Ol Los Andjelste maşinamen jürudı jek köretın. Nü-İorkte biık ūzyn ğimarattar bar. Joldar- maşinağa, trotuarlar adamdarğa lyq toly. Onda Brodvei bar. Onda Taims–skverı bar. Onda Ortalyq saiabaq bar. Onda Uoll- Strit bar. Onda är kvartalda bır meiramhana bar. Onda tamaqty nemese kiımdı jetkızıp beruşı adam bar. «Sen kez-kelgen närsenı satyp alsaŋyz, ony 20 minutta jetkızıp beredı», - dedı ol. «Sen Nü-İorkte qiyndyqtarmen kezdesesıŋ», - dedı jıgıt. Ol qys kezınde toŋatynyŋdy aitty. Ol jaz kezınde janyp ketetınıŋdı aitty. Nü-İork qymbat qala. Onda adamdar köp. Būl terroristter üşın jaqsy nysan. Olar bükıl qalany jaryp jıberuı mümkın. Būl şuly qala. Būl qauıptı, ärı las qala. «Sen barasyŋ ba, barmaisyŋ ba?» - dep tağy da sūrady. «Ärine, men baramyn, - dep jauap berdı jıgıt. - Nege barmasqa?!»
Скрыть текст
      92. Шындықты айтуға тырысты
      Әжең саған өтірік айтушы болма деді. Атаң да саған өтірік айтушы болма деді. Анаң шындықты айт деді. Әкең де шындықты айт деді. Сен шындықты айтуға тырысасың. Сен әрқашан шындықты айтуға тырысасың. Бірақ сен шындықты әрқашан айта алмайсың. Ешкім де шындықты әрқашан айта бермейді. Бәрі де кейде өтірік айтады. Сенің анаң кейде өтірік айтады. Сенің әкең де кейде өтірік айтады. Сенің мұғалімің кейде өтірік айтады. Сен де кейде өтірік айтасың. Сен сыпайы болып көріну үшін өтірік айтасың. Сен өзің жақсы көретін біреуді қорғау үшін өтірік айтасың. Сен өзіңді қорғау үшін де өтірік айтасың. Сен ұсталып қалған кезде өтірік айтасың. Сен өзің қалайтын затты алу үшін өтірік айтасың. Сен танымал болу үшін өтірік айтасың. Сен өтірікті жұмыстан қашу үшін айтасың. Сен жанұяңа өтірік айтасың. Сен өз достарыңа өтірік айтасың. Сен бейтаныс адамдарға өтірік айтасың. Өтірік айту қалыпты жағдай. Кейбір адамдар өтірік айтқан жаман дейді. Олар өтірік айтқан жауыздық дейді. Олар ешқашан өтірік айтпаймыз дейді. Бұл да үлкен өтірік. Әрине олар кейде өтірік айтады! Бәрі кейде өтірік айтады. Өтірік айту күлген сияқты: бұл осы өмірдің бір бөлшегі.

      92. Şyndyqty aituğa tyrysty
      Äjeŋ sağan ötırık aituşy bolma dedı. Ataŋ da sağan ötırık aituşy bolma dedı. Anaŋ şyndyqty ait dedı. Äkeŋ de şyndyqty ait dedı. Sen şyndyqty aituğa tyrysasyŋ. Sen ärqaşan şyndyqty aituğa tyrysasyŋ. Bıraq sen şyndyqty ärqaşan aita almaisyŋ. Eşkım de şyndyqty ärqaşan aita bermeidı. Bärı de keide ötırık aitady. Senıŋ anaŋ keide ötırık aitady. Senıŋ äkeŋ de keide ötırık aitady. Senıŋ mūğalımıŋ keide ötırık aitady. Sen de keide ötırık aitasyŋ. Sen sypaiy bolyp körınu üşın ötırık aitasyŋ. Sen özıŋ jaqsy köretın bıreudı qorğau üşın ötırık aitasyŋ. Sen özıŋdı qorğau üşın de ötırık aitasyŋ. Sen ūstalyp qalğan kezde ötırık aitasyŋ. Sen özıŋ qalaityn zatty alu üşın ötırık aitasyŋ. Sen tanymal bolu üşın ötırık aitasyŋ. Sen ötırıktı jūmystan qaşu üşın aitasyŋ. Sen janūiaŋa ötırık aitasyŋ. Sen öz dostaryŋa ötırık aitasyŋ. Sen beitanys adamdarğa ötırık aitasyŋ. Ötırık aitu qalypty jağdai. Keibır adamdar ötırık aitqan jaman deidı. Olar ötırık aitqan jauyzdyq deidı. Olar eşqaşan ötırık aitpaimyz deidı. Būl da ülken ötırık. Ärine olar keide ötırık aitady! Bärı keide ötırık aitady. Ötırık aitu külgen siaqty: būl osy ömırdıŋ bır bölşegı.
Скрыть текст
      93. Адамдар мен жануарларға арналған жүгері
      Фермер трактор жүргізіп келеді. Трактор жерді қазып жатыр. Ол жерге сары жүгері егіп жатыр. Ол сары жүгеріні көктемде егеді. Жүгері жазғы уақытта өсіп піседі. Жаңбыр жүгерінің өсуіне көмектеседі. Бұл жақта жаңбыр болмаса жүгері солып қалады. Көп жаңбыр жауса, онда жүгері көп өнім береді. Ол жаздың соңына қарай сары жүгері жинап алады. Ол жүгеріні көкөніс палаткасында сатады. Ол бір тал жүгеріні 25 центке сатады. Ол төрт тал жүгеріні 1 долларға сатады. Ол барлық жүгеріні бір айда сатып бітіреді. Көршілері жүгері жақсы көреді. Жүгері жаңа піскен. Ол ашық сары түсті. Бұл өте дәмді. Құстар да жүгеріні жақсы көреді. Құстар жүгеріні егістікте жейді. Олар жүгеріні пісірмейді. Олар жүгері үшін ақша төлемейді. Фермер бұл үшін ашуланбайды. Құстар да бірдеңе жеу керек. Сиырлар да бірдеңе жеу керек. Фермердің бір сиыры бар. Ол жаз бойы сиырға жаңа піскен жүгері береді. Сиыр жүгері жақсы көреді. Ол жаз бойы көптеген сары жүгері жейді. Кейде ол сары түсті сүт береді.

      93. Adamdar men januarlarğa arnalğan jügerı
      Fermer traktor jürgızıp keledı. Traktor jerdı qazyp jatyr. Ol jerge sary jügerı egıp jatyr. Ol sary jügerını köktemde egedı. Jügerı jazğy uaqytta ösıp pısedı. Jaŋbyr jügerınıŋ ösuıne kömektesedı. Būl jaqta jaŋbyr bolmasa jügerı solyp qalady. Köp jaŋbyr jausa, onda jügerı köp önım beredı. Ol jazdyŋ soŋyna qarai sary jügerı jinap alady. Ol jügerını kökönıs palatkasynda satady. Ol bır tal jügerını 25 sentke satady. Ol tört tal jügerını 1 dollarğa satady. Ol barlyq jügerını bır aida satyp bıtıredı. Körşılerı jügerı jaqsy köredı. Jügerı jaŋa pısken. Ol aşyq sary tüstı. Būl öte dämdı. Qūstar da jügerını jaqsy köredı. Qūstar jügerını egıstıkte jeidı. Olar jügerını pısırmeidı. Olar jügerı üşın aqşa tölemeidı. Fermer būl üşın aşulanbaidy. Qūstar da bırdeŋe jeu kerek. Siyrlar da bırdeŋe jeu kerek. Fermerdıŋ bır siyry bar. Ol jaz boiy siyrğa jaŋa pısken jügerı beredı. Siyr jügerı jaqsy köredı. Ol jaz boiy köptegen sary jügerı jeidı. Keide ol sary tüstı süt beredı.
Скрыть текст
      94. Семіріп кетпеңдер
      Американдықтар семіріп барады. Жаңа зерттеулер бойынша американдықтардың көбі қатты семіріп кеткен. Бұл шындық па? Айналаңдағы адамдарға қарашы. Олардың көбі семіз бе? Олардың көбі арық па? Әлде олардың көбі орта денелі ме? Семіз адамдар ауырады. Олар жасына жетпей қайтыс болады. Дәрігерлер бұл адамдардың ұзақ өмір сүруіне болатынын айтады. Олар көкөніс пен жеміс жидектерді көбірек жеу керектігін айтады. Олар етті аз жеуі тиіс. Олар көбірек балық жеуі тиіс. Олар қуырылған тағамды аздап жеуі керек. Олардың фаст фут дәмханаларында тамақтанбағандары жөн. Чизбургер, картофель фри жеуді тоқтату керек. Олар нан және макарон тағамдарын аздап жеу керек. Егер олар аз тамақтанса, олардың салмағы да аз болмақ. Сондай-ақ американдықтар жаттығулар жасау керек. Олар көбірек жаяу жүруі керек. Оларға жүгірудің қажеті жоқ. Олар баспалдақпен көтерілмесе де болады. Оларға тек жаяу жүру керек. Жай ғана күніне 30 минут жүру. Бұны орындау қиын ба? Азырақ тамақтан. Көбірек жүр. Ұзақ өмір сүру. Бұл оңай шығар. Бірақ адамдар тамақ жегенді жақсы көреді. Тамақтану жақсы. Тамақ керемет. Сондықтан азырақ тамақ жеу оңай болмайды. Осыны орындауға тырыс. Бұны орындау қиын болмақ.

      94. Semırıp ketpeŋder
      Amerikandyqtar semırıp barady. Jaŋa zertteuler boiynşa amerikandyqtardyŋ köbı qatty semırıp ketken. Būl şyndyq pa? Ainalaŋdağy adamdarğa qaraşy. Olardyŋ köbı semız be? Olardyŋ köbı aryq pa? Älde olardyŋ köbı orta denelı me? Semız adamdar auyrady. Olar jasyna jetpei qaitys bolady. Därıgerler būl adamdardyŋ ūzaq ömır süruıne bolatynyn aitady. Olar kökönıs pen jemıs jidekterdı köbırek jeu kerektıgın aitady. Olar ettı az jeuı tiıs. Olar köbırek balyq jeuı tiıs. Olar quyrylğan tağamdy azdap jeuı kerek. Olardyŋ fast fut dämhanalarynda tamaqtanbağandary jön. Şizburger, kartofel fri jeudı toqtatu kerek. Olar nan jäne makaron tağamdaryn azdap jeu kerek. Eger olar az tamaqtansa, olardyŋ salmağy da az bolmaq. Sondai-aq amerikandyqtar jattyğular jasau kerek. Olar köbırek jaiau jüruı kerek. Olarğa jügırudıŋ qajetı joq. Olar baspaldaqpen köterılmese de bolady. Olarğa tek jaiau jüru kerek. Jai ğana künıne 30 minut jüru. Būny oryndau qiyn ba? Azyraq tamaqtan. Köbırek jür. Ūzaq ömır süru. Būl oŋai şyğar. Bıraq adamdar tamaq jegendı jaqsy köredı. Tamaqtanu jaqsy. Tamaq keremet. Sondyqtan azyraq tamaq jeu oŋai bolmaidy. Osyny oryndauğa tyrys. Būny oryndau qiyn bolmaq.
Скрыть текст
      95. Жаңбыр жауатын секілді
      ТВ ауа-райының синоптигі көп нәрсе айтты. Ол көп ақпарат берді. Ол күн ыстық әрі күншуақты болады. Ауа райы суық және жаңбырлы болады. Бізге нөсер жауын келеді. Бізге екі дюйм жаңбыр жауады. Бізге үш дюйм қар жауады. Бүгін түнде температура бағамы 50 дейін төмендейді. Ертең температура 73 градус болады. Күн 6:30 атады. Күн 6:15 батады. Таңертең жағажайда тұман болады. Қыстың дауылдары жақындады. Тау жаққа қар түседі. Жағажайдағы толқындар биік болады. Санта Анна желі келіп қалды. Бұл ыстық әрі желді болады. Біз сақ болуымыз керек. Біз өрт қауіпсіздігін сақтауымыз керек. Ауа райын болжаушы тағы айтып жатыр. Ол ауа райы туралы айтуда. Оның әдемі суреттері мен карталары бар. Ол картадан көрсетіп жатыр. Ол ғажайып технологияларды қолданады. Бізде ондай технологиялар жоқ. Бізге ондай технологиялар қажет емес. Біз ауа-райы қандай екенін білгіміз келсе, жай ғана терезеге қарай саламыз.

      95. Jaŋbyr jauatyn sekıldı
      TV aua-raiynyŋ sinoptigı köp närse aitty. Ol köp aqparat berdı. Ol kün ystyq ärı künşuaqty bolady. Aua raiy suyq jäne jaŋbyrly bolady. Bızge nöser jauyn keledı. Bızge ekı düim jaŋbyr jauady. Bızge üş düim qar jauady. Bügın tünde temperatura bağamy 50 deiın tömendeidı. Erteŋ temperatura 73 gradus bolady. Kün 6:30 atady. Kün 6:15 batady. Taŋerteŋ jağajaida tūman bolady. Qystyŋ dauyldary jaqyndady. Tau jaqqa qar tüsedı. Jağajaidağy tolqyndar biık bolady. Santa Anna jelı kelıp qaldy. Būl ystyq ärı jeldı bolady. Bız saq boluymyz kerek. Bız ört qauıpsızdıgın saqtauymyz kerek. Aua raiyn boljauşy tağy aityp jatyr. Ol aua raiy turaly aituda. Onyŋ ädemı suretterı men kartalary bar. Ol kartadan körsetıp jatyr. Ol ğajaiyp tehnologialardy qoldanady. Bızde ondai tehnologialar joq. Bızge ondai tehnologialar qajet emes. Bız aua-raiy qandai ekenın bılgımız kelse, jai ğana terezege qarai salamyz.
Скрыть текст
      96. Жаңбыр мен бұршақ
      Аспанды қара бұлт торлады. Күн батып келеді. Салқын тартып барады. Жел көтеріліп келеді. Ағаштардың жапырақтары түсіп жатыр. Ауада қағаздар ұшып жүр. Адамдар күртелерін киіп шыға бастады. Жаңбыр енді жауа бастады. Басында ол жай жауып тұрған. Сосын ол құя бастады. Бұл дауыл болатын. Жаңбыр өте қатты құйып кетті. Ер адам теледидардың дауысын естімей кетті. Ол дауысын көтерді. Енді ол теледидарының дауысын ести бастады. Ол есігінен сыртқа қарады. Ол жаңбырға қарады. Жаңбыр шатырдан құйылып жатыр. Бұл нағыз су тасқыны. Сосын ер адам найзағайды көрді. Сосын күннің күркірегенін естіді. Бұл өте салқын түн еді. Жаңбыр енді бұршаққа айналды. Бұршақтың дауысы өте қатты болып кетті. Ол ТВның дауысын тағы көтерді. Енді ТВның дауысы жақсы естіле бастады. Ол теледидарды біраз қарап отырды. Сосын тағы далаға қарады. Барлық машиналар аппақ болып кетіпті. Көше аппақ түске енген. Жердің түсі де аппақ. Бұршақ барлық жерді басып қалыпты. Бұршақ кәдімгі қар секілді көрінді. Ер адамның аққала жасағысы келді. Бірақ аққаланы бұршақтан жасай алмайсың. Аққаланы тек қардан жасайды.

      96. Jaŋbyr men būrşaq
      Aspandy qara būlt torlady. Kün batyp keledı. Salqyn tartyp barady. Jel köterılıp keledı. Ağaştardyŋ japyraqtary tüsıp jatyr. Auada qağazdar ūşyp jür. Adamdar kürtelerın kiıp şyğa bastady. Jaŋbyr endı jaua bastady. Basynda ol jai jauyp tūrğan. Sosyn ol qūia bastady. Būl dauyl bolatyn. Jaŋbyr öte qatty qūiyp kettı. Er adam teledidardyŋ dauysyn estımei kettı. Ol dauysyn köterdı. Endı ol teledidarynyŋ dauysyn esti bastady. Ol esıgınen syrtqa qarady. Ol jaŋbyrğa qarady. Jaŋbyr şatyrdan qūiylyp jatyr. Būl nağyz su tasqyny. Sosyn er adam naizağaidy kördı. Sosyn künnıŋ kürkıregenın estıdı. Būl öte salqyn tün edı. Jaŋbyr endı būrşaqqa ainaldy. Būrşaqtyŋ dauysy öte qatty bolyp kettı. Ol TVnyŋ dauysyn tağy köterdı. Endı TVnyŋ dauysy jaqsy estıle bastady. Ol teledidardy bıraz qarap otyrdy. Sosyn tağy dalağa qarady. Barlyq maşinalar appaq bolyp ketıptı. Köşe appaq tüske engen. Jerdıŋ tüsı de appaq. Būrşaq barlyq jerdı basyp qalypty. Būrşaq kädımgı qar sekıldı körındı. Er adamnyŋ aqqala jasağysy keldı. Bıraq aqqalany būrşaqtan jasai almaisyŋ. Aqqalany tek qardan jasaidy.
Скрыть текст
      97. Бас ауруы
      Ер адамның басы ауырып тұр. Оның басы бір сағат бұрын ауыра бастаған. Ол басын жарылып кететіндей сезінді. Әрине оның басы жарылып кетпейді. Бұл солай сезіліп жатыр. Оның басы желке жақтан басталады. Бұл әдетте ауыратын жері еді. Кейде ол бастың ауырғанын үстіңгі жағынан сезеді. Кейбір кезде ол басының ауырғанын алдыңғы жағынан сезеді. Кейде ауру көздерінің ортасынан сезілетін. Кейде оның басы түгел ауырады. Бірақ көбінесе басының артқы жағы ауырады. Оның бас ауруы оқып отырған кезде басталды. Оқу оның басын ауыртатынды туғызады. Ол басының ауырғанын жек көреді, бірақ оқығанды жақсы көреді. Ол тек 15 минуттан оқиды. Сосын ол оқуды тоқтатады. Сосын ол үзіліс жасайды. Егер ол 16 минут оқып қойса оның басы ауыра бастайды. Сондықтан ол 15 минут сайын үзіліс жасаудан шаршап кетті. Бірақ кейде ол үзіліс жасауды ұмытып кетеді. Бүгін ол үзіліс жасау керектігін ұмытып кетті. Енді ол басының ауырғанын қойғанын күтуі тиіс. Бұл бір немесе екі сағат уақытын алады. Сосын ол тағы оқи берсе болады. Бірақ қазір ол аурумен бірге өмір сүруге мәжбүр.

      97. Bas auruy
      Er adamnyŋ basy auyryp tūr. Onyŋ basy bır sağat būryn auyra bastağan. Ol basyn jarylyp ketetındei sezındı. Ärine onyŋ basy jarylyp ketpeidı. Būl solai sezılıp jatyr. Onyŋ basy jelke jaqtan bastalady. Būl ädette auyratyn jerı edı. Keide ol bastyŋ auyrğanyn üstıŋgı jağynan sezedı. Keibır kezde ol basynyŋ auyrğanyn aldyŋğy jağynan sezedı. Keide auru közderınıŋ ortasynan sezıletın. Keide onyŋ basy tügel auyrady. Bıraq köbınese basynyŋ artqy jağy auyrady. Onyŋ bas auruy oqyp otyrğan kezde bastaldy. Oqu onyŋ basyn auyrtatyndy tuğyzady. Ol basynyŋ auyrğanyn jek köredı, bıraq oqyğandy jaqsy köredı. Ol tek 15 minuttan oqidy. Sosyn ol oqudy toqtatady. Sosyn ol üzılıs jasaidy. Eger ol 16 minut oqyp qoisa onyŋ basy auyra bastaidy. Sondyqtan ol 15 minut saiyn üzılıs jasaudan şarşap kettı. Bıraq keide ol üzılıs jasaudy ūmytyp ketedı. Bügın ol üzılıs jasau kerektıgın ūmytyp kettı. Endı ol basynyŋ auyrğanyn qoiğanyn kütuı tiıs. Būl bır nemese ekı sağat uaqytyn alady. Sosyn ol tağy oqi berse bolady. Bıraq qazır ol aurumen bırge ömır süruge mäjbür.
Скрыть текст
      98. Екі ер адам
      10 шақты адам шағын мейрамханада отырған. Бұл түннің ортасы еді. Дженни мен Давид бұрыштағы үстелде отырған. Олар екеуі бір супермаркетте жұмыс істейтін. Олар өз жұмыстарын ұнататын. Олар бірге жұмыс істейтін және бірге көңіл көтеретін. Олар шіркеуге де бірге баратын. Олар екеуі үйленіп бірге тұруды жоспарлап жатқан. Олар бірігіп үй алуға ақшаларын жинап жүрген. Олар жақсы ауданнан жаңа үй сатып алғысы келді. Алғашқы төлем жасау үшін 30 000 доллар қажет еді. Олардың жинағаны 16 000 доллар болды. Оларға үстіне тағы 14 000 доллар керек болды. Сосын олар өздеріне жаңа үй сатып ала алатын еді. Олар сорпасын ішіп отырған. Екі ер адам мейрамханаға кіріп келді. Олар біреумен ұрсысып жатқан. Сосын олар қаруларын алып кезенді. Олар ата бастады. Давид Дженниді еденге құлатты. Ол оны өз денесімен қорғады. Қарулы адам атысты тоқтатып мейрамханадан шығып кетті. Мейрамхана іші тыныш болып қалды. Біреу жылай бастады. Олар екі адамды өлтірді. Оны біреуі кассир еді. Ол екіншісі менеджер болатын.

      98. Ekı er adam
      10 şaqty adam şağyn meiramhanada otyrğan. Būl tünnıŋ ortasy edı. Djenni men David būryştağy üstelde otyrğan. Olar ekeuı bır supermarkette jūmys ısteitın. Olar öz jūmystaryn ūnatatyn. Olar bırge jūmys ısteitın jäne bırge köŋıl köteretın. Olar şırkeuge de bırge baratyn. Olar ekeuı üilenıp bırge tūrudy josparlap jatqan. Olar bırıgıp üi aluğa aqşalaryn jinap jürgen. Olar jaqsy audannan jaŋa üi satyp alğysy keldı. Alğaşqy tölem jasau üşın 30 000 dollar qajet edı. Olardyŋ jinağany 16 000 dollar boldy. Olarğa üstıne tağy 14 000 dollar kerek boldy. Sosyn olar özderıne jaŋa üi satyp ala alatyn edı. Olar sorpasyn ışıp otyrğan. Ekı er adam meiramhanağa kırıp keldı. Olar bıreumen ūrsysyp jatqan. Sosyn olar qarularyn alyp kezendı. Olar ata bastady. David Djennidı edenge qūlatty. Ol ony öz denesımen qorğady. Qaruly adam atysty toqtatyp meiramhanadan şyğyp kettı. Meiramhana ışı tynyş bolyp qaldy. Bıreu jylai bastady. Olar ekı adamdy öltırdı. Ony bıreuı kasir edı. Ol ekınşısı menejer bolatyn.
Скрыть текст
      99. Кешігіп қалма
      Ер адам кешігіп жатқан. Ол әрқашан кешігіп жүретін. Уақыт неге зымырап өтеді. Уақыт әрқашан тез өтіп кетеді. Ол қол сағатына қарады. Ол қабырғадағы сағатқа қарады. Екеуді 6:10 көрсетіп тұр. Ол 10 минуттан кейін шығуы керек. Бірақ алдымен ол қырынып алуы керек. Сосын ол тісін тазалауы керек. Сосын ол киінуі керек. Қырынуға уақыт керек. Тісті тазалауға уақыт керек. Дұрыстап киініп алуға уақыт керек. Бірақ оның тек 10 минуты бар. Сондықтан ол теледидарды сөндірді. Ол радионы да сөндірді. Ол үстел шамын да өшірді. Ол жуынатын бөлмеге барды. Ол қырынды. Ол тісін тазалады. Ол бөлмесіне барды. Ол киініп алды. Ол сағатына қарады. Ол қабырғада ілулі тұрған сағатқа қарады. Олар екеуі бірдей 6:25-ті көрсетіп тұр. Оған тездету қажет. Ол сыртқа көлігіне қарай шықты. Ол жылдам айдады. Ол тоқтау белгісінде тоқтамады. Полицей оны көрді. Полицей оған айыппұл салды. «Сіз тоқтауға болмайды деген белгіге неге тоқтадыңыз?» - деп сұрады. «Офицер, мен асығыс едім», - деді ер адам. Полицей оған айыппұл жазып берді: «Келесі жолы үйіңізден ертерек шығыңыз».

      99. Keşıgıp qalma
      Er adam keşıgıp jatqan. Ol ärqaşan keşıgıp jüretın. Uaqyt nege zymyrap ötedı. Uaqyt ärqaşan tez ötıp ketedı. Ol qol sağatyna qarady. Ol qabyrğadağy sağatqa qarady. Ekeudı 6:10 körsetıp tūr. Ol 10 minuttan keiın şyğuy kerek. Bıraq aldymen ol qyrynyp aluy kerek. Sosyn ol tısın tazalauy kerek. Sosyn ol kiınuı kerek. Qyrynuğa uaqyt kerek. Tıstı tazalauğa uaqyt kerek. Dūrystap kiınıp aluğa uaqyt kerek. Bıraq onyŋ tek 10 minuty bar. Sondyqtan ol teledidardy söndırdı. Ol radiony da söndırdı. Ol üstel şamyn da öşırdı. Ol juynatyn bölmege bardy. Ol qyryndy. Ol tısın tazalady. Ol bölmesıne bardy. Ol kiınıp aldy. Ol sağatyna qarady. Ol qabyrğada ılulı tūrğan sağatqa qarady. Olar ekeuı bırdei 6:25-tı körsetıp tūr. Oğan tezdetu qajet. Ol syrtqa kölıgıne qarai şyqty. Ol jyldam aidady. Ol toqtau belgısınde toqtamady. Polisei ony kördı. Polisei oğan aiyppūl saldy. «Sız toqtauğa bolmaidy degen belgıge nege toqtadyŋyz?» - dep sūrady. «Ofiser, men asyğys edım», - dedı er adam. Polisei oğan aiyppūl jazyp berdı: «Kelesı joly üiıŋızden erterek şyğyŋyz».
Скрыть текст
      100. Жағажайдағы бір күн
      Әйел қалаға жаңадан келген еді. Қала мұхиттың қасына жақын орналасқан еді. Ол жағажайды көріп қайтқысы келген. Ол жаңа құрбы тауып алды. Ол жаңа құрбысына өзін жағалауға апаруын сұрады. Оның құрбысы келісті. Олар жағажайға кетті. Бұл ыстық күншуақты күн болатын. Жағалау адамдарға толы еді. Олар құмға үлкен сүлгіні жайды. Олар суға түсті. Олар судың ішіне кірді. Олар аяқтарымен суда жүрді. Олар сүлгі жайған орындарына қайтып келді. Олар сүлгілеріне отырды. Олар қайықтар мен серферлерді қарап отырды. Олар шағалаларды бақылап отырды. Олар бірнеше дельфинді көрді. Құтқарушы адам олардың қасына жақындап келді. Ол сәлем деді. Олармен біраз әңгімелесті. Олар жағажайда кешке дейін қалатын болды. Олар адамдардың көңіл көтеріп жатқандарын қарап отырды. Олар күннің батуын қарады. Ол үлкен сары түсті болды. Ол мұхиттың ішіне батып кетті. Олар сүлгілерінен құмды қақты. Олар сүлгіні жинастырып машинаға қарай келді. «Бұл керемет болды, - деді құрбысына. - Мен жағалауды жақсы көремін. Мені жағалауға бүгін ертіп барғаның үшін саған көп рахмет».

      100. Jağajaidağy bır kün
      Äiel qalağa jaŋadan kelgen edı. Qala mūhittyŋ qasyna jaqyn ornalasqan edı. Ol jağajaidy körıp qaitqysy kelgen. Ol jaŋa qūrby tauyp aldy. Ol jaŋa qūrbysyna özın jağalauğa aparuyn sūrady. Onyŋ qūrbysy kelıstı. Olar jağajaiğa kettı. Būl ystyq künşuaqty kün bolatyn. Jağalau adamdarğa toly edı. Olar qūmğa ülken sülgını jaidy. Olar suğa tüstı. Olar sudyŋ ışıne kırdı. Olar aiaqtarymen suda jürdı. Olar sülgı jaiğan oryndaryna qaityp keldı. Olar sülgılerıne otyrdy. Olar qaiyqtar men serferlerdı qarap otyrdy. Olar şağalalardy baqylap otyrdy. Olar bırneşe delfindı kördı. Qūtqaruşy adam olardyŋ qasyna jaqyndap keldı. Ol sälem dedı. Olarmen bıraz äŋgımelestı. Olar jağajaida keşke deiın qalatyn boldy. Olar adamdardyŋ köŋıl köterıp jatqandaryn qarap otyrdy. Olar künnıŋ batuyn qarady. Ol ülken sary tüstı boldy. Ol mūhittyŋ ışıne batyp kettı. Olar sülgılerınen qūmdy qaqty. Olar sülgını jinastyryp maşinağa qarai keldı. «Būl keremet boldy, - dedı qūrbysyna. - Men jağalaudy jaqsy köremın. Menı jağalauğa bügın ertıp barğanyŋ üşın sağan köp rahmet».
Скрыть текст


В подготовке текстов на казахском языке участвовали пользователи сайта sozdik.kz:
Nurdaulet Aspenov, Акжайык Сабырбаева, Гульнар Абдраимова, Гаухар Назымбекова, Жанара Қабина, Алтынгуль Кептербаева, Аслан Бисенов, Аяулым Орынгали, Еркежан Каймоллаева, Максат Маликов, Султангазы Абдыкалыков
Корректор текстов на казахском языке: Жанар Уалиева



©  Татьяна Валяева   2007–2021
http://kaz-tili.kz/
 <<  Лёгкое чтение. Том 1, стр.4 Вернуться к началу Лёгкое чтение. Том 2, стр.1  >> 


Присоединиться в Фейсбуке   ВКонтакте                  Цвета текста на сайте - значение                  E-mail: kaz-tili@yandex.ru                  Гостевая книга