Казахский язык
Главная
Существительные
Послелоги
Прилагательные
Числительные
Местоимения
Наречия, Союзы
Личные окончания
Глаголы
Вспомогательные глаголы
Причастия
 Деепричастия
Модальность
Предложения
  Проверь себя!
  Упражнения
   Грамматика детям
   Учим всей семьёй
 Видео
  Разговорник
Пословицы
  Книга для чтения
С казахским не шутят?
Сказки
Песни
Статьи
Словарь
Ссылки и др.
Автор сайта
Суперлёг. чтение
  1. 1  
  2. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  1. 4  
  1. 5  

Каталог тем
Лёг.истор.
  1. 1  
  1. 2  
  1. 3  
  1. 4  
  1. 5  
  1. 6  
  1. 7  
 Истории о детях
  1. 1  
  2. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  1. 5  
  2. 5  
  2. 6  
  2. 7  
 Занимательное чтение
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  3. 4  
  1. 5  
  2. 5  
  3. 5  
 Казахский по уровням
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  4. 1  
  5. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  4. 2  
  5. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  4. 3  
  5. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  3. 4  
  4. 4  
  5. 4  
  1. 5  
  2. 5  
  3. 5  
  4. 5  
  5. 5  
  2. 6  
  3. 6  
 Лёгкое чтение
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  1. 5  
  2. 5  
 Короткие истории
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  1. 5  
  2. 5  
 Кирил/Latyn 

Занимательное чтение

Том 3, страница 5
Грамматика казахского языка. Просто о сложном

Автор идеи, составитель и переводчик текстов
с английского языка на русский: Андрей Краснов

      81. Жаңа көршімен танысу
      Хайденнің көршісі бір ай бұрын көшіп кеткен болатын. Хайден қуанышты еді. Ол қарт көршісін ұнатпайтын, өйткені ол қатты ән айтатын. Бұл үй тапсырмасын орындағанда алаңдап отыратын. Жаңа көрші кеше орналасқан болатын. Хайден жаңа көршісімен амандасқысы келді. Хайден жаңа көршісінің есігін қақты. Есікті өзімен жасты қыз бала ашады. «Сәлем, Сізді тыңдап тұрмын?» - дейді көрші қыз. «Сәлем, мен Сіздің көршіңізбін, жай ғана танысуға келдім», - деді Хайден. «Тамаша! Менің атым Бетти». «Сен Джордж Крамер атындағы орта мектепте оқисың ба?» - деп сұрады Хайден. «Иә», - дейді Бетти. Хайден өте қуанышты еді. Енді сабаққа бірге дайындалатын болды.

      81. Jańa kórshimen tanysý
      Haıdenniń kórshisi bir aı buryn kóship ketken bolatyn. Haıden qýanyshty edi. Ol qart kórshisin unatpaıtyn, óıtkeni ol qatty án aıtatyn. Bul úı tapsyrmasyn oryndaǵanda alańdap otyratyn. Jańa kórshi keshe ornalasqan bolatyn. Haıden jańa kórshisimen amandasqysy keldi. Haıden jańa kórshisiniń esigin qaqty. Esikti ózimen jasty qyz bala ashady. «Sálem, Sizdi tyńdap turmyn?» - deıdi kórshi qyz. «Sálem, men Sizdiń kórshińizbin, jaı ǵana tanysýǵa keldim», - dedi Haıden. «Tamasha! Meniń atym Bettı». «Sen Djordj Kramer atyndaǵy orta mektepte oqısyń ba?» - dep surady Haıden. «Iá», - deıdi Bettı. Haıden óte qýanyshty edi. Endi sabaqqa birge daıyndalatyn boldy.
Скрыть текст
      82. Үндемес ойыны
      Кайла сіңлісін жақсы көреді. Оның аты Бренда. Алайда ол өте мазасыз. Бренда көп сөйлейді ,әрі қатты сөйлейді. Кайлаға бір ой келді. «Қане, үндемес ойнын ойнап көрейікші, сенің бірден ойыннан шығатыныңа күмәнім жоқ!» - дейді Кайла. «Менің қолымнан келетініне күмәнің болмасын!» - деп жауап береді Бренда. Ол күтпеген жерде өзін жақсы ұстады. Ол күні бойы сөйлемеді. Кайла қуанышты еді. Алайда Бренда келесі күні де осы ойынды жалғастыра берді. Кайланың іші пыса бастады, өйткені ол сіңлісінің даусын естімеді. Бренда бұл ойынды тіпті мектепте де ойнай береді. Ондағы мұғалімдер Бренданың сынып жұмыстарына қатыспағанына ашуланады. «Жарайды, сен жеңімпаз болдың Бренда», - деді соңында Кайла.

      82. Úndemes oıyny
      Kaıla sińlisin jaqsy kóredi. Onyń aty Brenda. Alaıda ol óte mazasyz. Brenda kóp sóıleıdi ,ári qatty sóıleıdi. Kaılaǵa bir oı keldi. «Qane, úndemes oınyn oınap kóreıikshi, seniń birden oıynnan shyǵatynyńa kúmánim joq!» - deıdi Kaıla. «Meniń qolymnan keletinine kúmániń bolmasyn!» - dep jaýap beredi Brenda. Ol kútpegen jerde ózin jaqsy ustady. Ol kúni boıy sóılemedi. Kaıla qýanyshty edi. Alaıda Brenda kelesi kúni de osy oıyndy jalǵastyra berdi. Kaılanyń ishi pysa bastady, óıtkeni ol sińlisiniń daýsyn estimedi. Brenda bul oıyndy tipti mektepte de oınaı beredi. Ondaǵy muǵalimder Brendanyń synyp jumystaryna qatyspaǵanyna ashýlanady. «Jaraıdy, sen jeńimpaz boldyń Brenda», - dedi sońynda Kaıla.
Скрыть текст
      83. Тал отырғызу
      Сара жаратылыстану ғылымы сабақтарынан өсімдіктер туралы білді. Ол өсімдіктіктердің - адамдарға көмектесетінін білді. Адамдар болса жыл сайын тропикалық ормандарды құртатынын оқыды. Онымен қоса талдарды да құртады. Ол талдар болмаса, адамдардың дем алуы үшін оттегінің болмайтындығын біледі. Сондықтан ол мектепте бір үйірме ұйымдастырмақшы болды. Оны «Көгалдандыру жобасы» деп атайды. Бұл үйірменің мүшелері талдарды отырғызумен айналысатын болады. Бұл барлық мәселені шешпесе де, ағаш отырғызу – бұл қоршаған ортаны қорғауға көмектесетін бір тәсіл. Сонымен қатар, басқа да жаңа адамдармен кездесу әрқашан қызықты. Үйірме мүшелері әр сенбі сайын жиналатын болды. Үйірменің әр мүшесі нақты бір жұмысқа жауап беретін болды. Басында топта тек қана 20 адам болған еді. Кейін мектеп оқушылары үйірменің мақсатын білгеннен соң, мүшелер саны көбейді. Келесі аптада үйірмедегі адам саны жүзге дейін жетті.

      83. Tal otyrǵyzý
      Sara jaratylystaný ǵylymy sabaqtarynan ósimdikter týraly bildi. Ol ósimdiktikterdiń - adamdarǵa kómektesetinin bildi. Adamdar bolsa jyl saıyn tropıkalyq ormandardy qurtatynyn oqydy. Onymen qosa taldardy da qurtady. Ol taldar bolmasa, adamdardyń dem alýy úshin otteginiń bolmaıtyndyǵyn biledi. Sondyqtan ol mektepte bir úıirme uıymdastyrmaqshy boldy. Ony «Kógaldandyrý jobasy» dep ataıdy. Bul úıirmeniń músheleri taldardy otyrǵyzýmen aınalysatyn bolady. Bul barlyq máseleni sheshpese de, aǵash otyrǵyzý – bul qorshaǵan ortany qorǵaýǵa kómektesetin bir tásil. Sonymen qatar, basqa da jańa adamdarmen kezdesý árqashan qyzyqty. Úıirme músheleri ár senbi saıyn jınalatyn boldy. Úıirmeniń ár múshesi naqty bir jumysqa jaýap beretin boldy. Basynda topta tek qana 20 adam bolǵan edi. Keıin mektep oqýshylary úıirmeniń maqsatyn bilgennen soń, músheler sany kóbeıdi. Kelesi aptada úıirmedegi adam sany júzge deıin jetti.
Скрыть текст
      84. Қаражат жинауға арналған шоколад саудасы
      Саяхатқа шығуға қаражат жинау үшін мектепте шоколад саудасы жүргізіліп жатыр. Барлық балалар ақша жинау үшін шоколад саудасына қатысты. Шоколад сатуға қатыспаған оқушылар саяхатқа қаражатты өз қалталарынан төлеуге немесе бармауға тиіс болатын. Сатылымда шоколадтың әр түрлері болды: сүтті, қара, карамельмен, вафлимен. Бір шоколад бір доллар тұрады. Шоколадты көп сатқан оқушылар сыйлықтармен марапатталды. Ең үздік сатушы велосипед алды. Барлық оқушылар шоколадты қуана сатып жатыр. Өткен жылы 30 қорап шоколад сатылған. Бұл ең үздік нәтиже болды. Әркім осы жылы рекордты нәтижеге жетуге тырысты.

      84. Qarajat jınaýǵa arnalǵan shokolad saýdasy
      Saıahatqa shyǵýǵa qarajat jınaý úshin mektepte shokolad saýdasy júrgizilip jatyr. Barlyq balalar aqsha jınaý úshin shokolad saýdasyna qatysty. Shokolad satýǵa qatyspaǵan oqýshylar saıahatqa qarajatty óz qaltalarynan tóleýge nemese barmaýǵa tıis bolatyn. Satylymda shokoladtyń ár túrleri boldy: sútti, qara, karamelmen, vaflımen. Bir shokolad bir dollar turady. Shokoladty kóp satqan oqýshylar syılyqtarmen marapattaldy. Eń úzdik satýshy velosıped aldy. Barlyq oqýshylar shokoladty qýana satyp jatyr. Ótken jyly 30 qorap shokolad satylǵan. Bul eń úzdik nátıje boldy. Árkim osy jyly rekordty nátıjege jetýge tyrysty.
Скрыть текст
      85. Скаут-қыздардың печеньесі
      Бұл скаут-қыздардың печенье сататын мезгілі еді. Скаут-қыздардың печеньесін бәрі жақсы көретін. Олар өте дәмді . Осы сауда қайырымдылыққа бағытталған болатын. Барлық Скаут-қыздар печенье сатуға тиіс болатын. Бәрінен көп печенье сатқан қыз, әдетте, сыйлықпен марапатталады. Сатылымда печеньенің бірнеше түрлері бар. Барлығы да бір бағамен сатылатын болды. Әр адамның талғамы әр түрлі. Әр талғам үшін печенье бар. Скаут-қыздар печеньенің көбін мектепте сатты. Кейбіреулері печеньені базарда сатты. Ал кейбіреулері печеньені сауда орталықтарында сатты. Кейбіреулері тіпті үй-үйге кіріп печенье сатып жүрді. Печенье саудасы қызықты шара болғанымен, ол үлкен жұмыс.

      85. Skaýt-qyzdardyń pechenesi
      Bul skaýt-qyzdardyń pechene satatyn mezgili edi. Skaýt-qyzdardyń pechenesin bári jaqsy kóretin. Olar óte dámdi . Osy saýda qaıyrymdylyqqa baǵyttalǵan bolatyn. Barlyq Skaýt-qyzdar pechene satýǵa tıis bolatyn. Bárinen kóp pechene satqan qyz, ádette, syılyqpen marapattalady. Satylymda pecheneniń birneshe túrleri bar. Barlyǵy da bir baǵamen satylatyn boldy. Ár adamnyń talǵamy ár túrli. Ár talǵam úshin pechene bar. Skaýt-qyzdar pecheneniń kóbin mektepte satty. Keıbireýleri pecheneni bazarda satty. Al keıbireýleri pecheneni saýda ortalyqtarynda satty. Keıbireýleri tipti úı-úıge kirip pechene satyp júrdi. Pechene saýdasy qyzyqty shara bolǵanymen, ol úlken jumys.
Скрыть текст
      86. Тәлімгер
      Осы жылы Сара тәлімгер болады. Оған кіші жастағы бүлдіршіндермен жұмыс жасау ұнайды. Алайда осы жылы лагерьге орта сынып оқушылары демалуға келеді. Ол ешқашан бұл жастағы балалармен жұмыс жасап көрмеген. Сара олардың оны ұнатпағанын қаламады. Балаларды келесі күні күтіп алды. Балалар ол күткендей жаман болмады. Сара оларды нашар болады деп ойлады. Олар оны жек көреді деп ойлады. Алайда барлығы да өте жақсы балалар. Олар лагерде болғандарына өте қуанышты болды. Лагерьдегі демалыс аяқталғанда Сара бәрін досы деп есептеді. Барлығы Сараға таңдана қарады. Ол кетер кезде көңілсіз болды.

      86. Tálimger
      Osy jyly Sara tálimger bolady. Oǵan kishi jastaǵy búldirshindermen jumys jasaý unaıdy. Alaıda osy jyly lagerge orta synyp oqýshylary demalýǵa keledi. Ol eshqashan bul jastaǵy balalarmen jumys jasap kórmegen. Sara olardyń ony unatpaǵanyn qalamady. Balalardy kelesi kúni kútip aldy. Balalar ol kútkendeı jaman bolmady. Sara olardy nashar bolady dep oılady. Olar ony jek kóredi dep oılady. Alaıda barlyǵy da óte jaqsy balalar. Olar lagerde bolǵandaryna óte qýanyshty boldy. Lagerdegi demalys aıaqtalǵanda Sara bárin dosy dep eseptedi. Barlyǵy Saraǵa tańdana qarady. Ol keter kezde kóńilsiz boldy.
Скрыть текст
      87. Гаррсон телефонын жоғалтты
      Гаррисонға телефон керек. Оның қолында телефон ешқаншан бір жылдан артық тұрмайды. Үнемі келеңсіз жағдай болып қалады. Гаррисон бұған дейін де телефонын жоғалтқан. Ол оны мектепте қалдырып кеткен. Ол мектепке қайта келіп, телефонын тауып алғысы келді. Алайда тастап кеткен жерінен оны таба алмады. Гаррисонның телефонын бұған дейін де ұрлаған болатын. Телефоны қалтасында болған. Алайда жоғалып кетті. Ол бір адамның телефонын алып, қаша жөнелгенін де көрді. Гаррисон телефонын унитазға да құлатып алған кезі болды. Ол біреуге хат жазып жатқанда, телефон қолынан сырғып түсіп кеткен. Ата-анасы оған жаңа телефон сатып алғысы келмейді. Гаррсонның тағы оны жоғалтатынын біледі.

      87. Garrson telefonyn joǵaltty
      Garrısonǵa telefon kerek. Onyń qolynda telefon eshqanshan bir jyldan artyq turmaıdy. Únemi keleńsiz jaǵdaı bolyp qalady. Garrıson buǵan deıin de telefonyn joǵaltqan. Ol ony mektepte qaldyryp ketken. Ol mektepke qaıta kelip, telefonyn taýyp alǵysy keldi. Alaıda tastap ketken jerinen ony taba almady. Garrısonnyń telefonyn buǵan deıin de urlaǵan bolatyn. Telefony qaltasynda bolǵan. Alaıda joǵalyp ketti. Ol bir adamnyń telefonyn alyp, qasha jónelgenin de kórdi. Garrıson telefonyn ýnıtazǵa da qulatyp alǵan kezi boldy. Ol bireýge hat jazyp jatqanda, telefon qolynan syrǵyp túsip ketken. Ata-anasy oǵan jańa telefon satyp alǵysy kelmeıdi. Garrsonnyń taǵy ony joǵaltatynyn biledi.
Скрыть текст
      88. Мектеп бітіру емтиханы
      Көптеген оқушылар мектеп бітіру емтиханын тапсырулары керек. Бұл өте маңызды емтихан. Оның нәтижесі шешуші дәрежеде оқушының бағасына ықпал етеді. Ол оқушы бағасын арттырып немесе кемітуі мүмкін. Әдетте ол ұзақ уақыт өткізіледі. Негізінде жинақты болып келеді, ол дегеніміз – курс басынан өткен ақпараттың барлығын қамтиды. Яғни, курс басынан өткеннің барлығын есте сақтау қажет. Бұл емтиханды тапсыру үшін өте жақсы дайындық қажет. Емтихан сұрақтары бірнеше жауаптардан тұруы мүмкін. Емтихан шығарма түрінде де болуы мүмкін. Емтихан бос ұяшықтарды толтыру түрінде де болуы мүмкін. Емтихан алдында жақсылап тынығып алуды ұмытпаңыз. Сондай-ақ пайдалы таңғы ас ішіңіз. Тым жоғары қанты бар тағам жемеңіз. Жемістен жасалған салат секілді тағам жеңіз. Шәрбатпен құймақ жемеңіз. Сәттілік тілейміз!

      88. Mektep bitirý emtıhany
      Kóptegen oqýshylar mektep bitirý emtıhanyn tapsyrýlary kerek. Bul óte mańyzdy emtıhan. Onyń nátıjesi sheshýshi dárejede oqýshynyń baǵasyna yqpal etedi. Ol oqýshy baǵasyn arttyryp nemese kemitýi múmkin. Ádette ol uzaq ýaqyt ótkiziledi. Negizinde jınaqty bolyp keledi, ol degenimiz – kýrs basynan ótken aqparattyń barlyǵyn qamtıdy. Iaǵnı, kýrs basynan ótkenniń barlyǵyn este saqtaý qajet. Bul emtıhandy tapsyrý úshin óte jaqsy daıyndyq qajet. Emtıhan suraqtary birneshe jaýaptardan turýy múmkin. Emtıhan shyǵarma túrinde de bolýy múmkin. Emtıhan bos uıashyqtardy toltyrý túrinde de bolýy múmkin. Emtıhan aldynda jaqsylap tynyǵyp alýdy umytpańyz. Sondaı-aq paıdaly tańǵy as ishińiz. Tym joǵary qanty bar taǵam jemeńiz. Jemisten jasalǵan salat sekildi taǵam jeńiz. Shárbatpen quımaq jemeńiz. Sáttilik tileımiz!
Скрыть текст
      89. Ерекше майшам
      Ширли құрбыларымен сауда орталығына барды. Олар орталықтың ішіне кірді. Оның ішінде көп дүкендер бар. Бірінші олар майшам сататын дүкенге кірді. Дүкенде үлкен сатылым жүріп жатыр . Ширли жасыл түсті майшамды алып, иісін көрді. Одан қарағай орманының иісі аңқиды. Бұл иіс оған атасын есіне салды. Атасы осыдан екі жыл бұрын қайтыс болған . Ол атасына баруды жөн көреді. Ол майшам сатып алмақшы болды. Ширли құрбыларын үйлеріне жеткізіп тастады. Одан әрі бейіт басына жол тартты. Ол атасының қабыр үстіндегі ескерткішіне майшамды қойды. Ол күлімдеді. Атасы майшамды ұнататынын біледі. Ол үйіне оралды.

      89. Erekshe maısham
      Shırlı qurbylarymen saýda ortalyǵyna bardy. Olar ortalyqtyń ishine kirdi. Onyń ishinde kóp dúkender bar. Birinshi olar maısham satatyn dúkenge kirdi. Dúkende úlken satylym júrip jatyr . Shırlı jasyl tústi maıshamdy alyp, ıisin kórdi. Odan qaraǵaı ormanynyń ıisi ańqıdy. Bul ıis oǵan atasyn esine saldy. Atasy osydan eki jyl buryn qaıtys bolǵan . Ol atasyna barýdy jón kóredi. Ol maısham satyp almaqshy boldy. Shırlı qurbylaryn úılerine jetkizip tastady. Odan ári beıit basyna jol tartty. Ol atasynyń qabyr ústindegi eskertkishine maıshamdy qoıdy. Ol kúlimdedi. Atasy maıshamdy unatatynyn biledi. Ol úıine oraldy.
Скрыть текст
      90. Музыканы жүктеу
      Томас «Жасыл күн» жаңа альбомын алғысы келді. Алайда, оның ақшасы аз еді. Ол жұмысынан айырылып қалған. Оның үстіне, ол колледждің ақысын төлеуі керек болды. Ол музыканы жүктеп алмақ болды. Оны ғаламтордан іздеді. Сілтемені басты. Бұл көптеген музыкасы бар вебсайт болатын. Ол ең әуелі «Жасыл Күн» альбомын жүктеді. Ол мұның соншалықты тез болғанына таңқалды. Ол тағы бірнеше альбомды жүктеп алды. Ол «Бір бағыт» альбомын да жүктеп алып, оны қарындасына жіберді. Ол «Бір бағытты» жақсы көретін. Алайда, қарындасы бұған қуана қойған жоқ. Ол оның әуенді заңсыз жүктеп алғанына ашуланды. Ол ағасына альбомды сатып алғаның жөн деді.

      90. Mýzykany júkteý
      Tomas «Jasyl kún» jańa álbomyn alǵysy keldi. Alaıda, onyń aqshasy az edi. Ol jumysynan aıyrylyp qalǵan. Onyń ústine, ol kolejdiń aqysyn tóleýi kerek boldy. Ol mýzykany júktep almaq boldy. Ony ǵalamtordan izdedi. Siltemeni basty. Bul kóptegen mýzykasy bar vebsaıt bolatyn. Ol eń áýeli «Jasyl Kún» álbomyn júktedi. Ol munyń sonshalyqty tez bolǵanyna tańqaldy. Ol taǵy birneshe álbomdy júktep aldy. Ol «Bir baǵyt» álbomyn da júktep alyp, ony qaryndasyna jiberdi. Ol «Bir baǵytty» jaqsy kóretin. Alaıda, qaryndasy buǵan qýana qoıǵan joq. Ol onyń áýendi zańsyz júktep alǵanyna ashýlandy. Ol aǵasyna álbomdy satyp alǵanyń jón dedi.
Скрыть текст
      91. Ыдыс-аяқ жуу
      Смиттер ыдыс-аяқты кезекпен жуатын. Апасы ыдысты дүйсенбі күні жуатын. Әкесі сейсенбі күні жуады. Ал Саманта сәрсенбі күні ыдыс жуады. Содан кейін кезек қайтадан басталатын. Бүгін сәрсенбі, Самантаның кезегі. Саманта түскі астың ыдыстарын үстелден жинап алды. Оларды ыдыс жуғышқа салды. Губкаға ыдыс жуғыш құралдан тамызды. Ол ыдысты губкамен жуады. Ол жұмысын жеңілдету үшін ән салады. Ол ыдысты сумен шайқайды. Ол ыдыстарды орамалмен сүртеді. Оларды ыдыс кептіргішке орналастырады. Оның ыдыс жуғыш машина сатып алғысы келеді.

      91. Ydys-aıaq jýý
      Smıtter ydys-aıaqty kezekpen jýatyn. Apasy ydysty dúısenbi kúni jýatyn. Ákesi seısenbi kúni jýady. Al Samanta sársenbi kúni ydys jýady. Sodan keıin kezek qaıtadan bastalatyn. Búgin sársenbi, Samantanyń kezegi. Samanta túski astyń ydystaryn ústelden jınap aldy. Olardy ydys jýǵyshqa saldy. Gýbkaǵa ydys jýǵysh quraldan tamyzdy. Ol ydysty gýbkamen jýady. Ol jumysyn jeńildetý úshin án salady. Ol ydysty sýmen shaıqaıdy. Ol ydystardy oramalmen súrtedi. Olardy ydys keptirgishke ornalastyrady. Onyń ydys jýǵysh mashına satyp alǵysy keledi.
Скрыть текст
      92. Калифорниядағы суық күн
      Габби ауа-райы арнасын қосты. Синоптиктердің болжамы бойынша температура 3 градусқа дейін төмендейді екен! Бұл Калифорния үшін суық күн! Габбиге дайындалу керек. Ол тері жағасы бар күрткесін тапты. Ол мұны желтоқсаннан бастап киетін. Ол қолына қолғап киді. Мұны оған әжесі тоқып берген. Екі шалбарды қабаттап киді. Мойнына шарфты тақты. Мұны да әжесі тоқып берген болатын. Ол басына бас киім киді. Аяғына жүн шұлық киді. Ол етігін киді. Ол үйден шығуға дайын. Ол көшеге шықты. Ол көшеде қысқа шалбар мен жеңсіз футболкалар киген адамдарды көрді.

      92. Kalıfornıadaǵy sýyq kún
      Gabbı aýa-raıy arnasyn qosty. Sınoptıkterdiń boljamy boıynsha temperatýra 3 gradýsqa deıin tómendeıdi eken! Bul Kalıfornıa úshin sýyq kún! Gabbıge daıyndalý kerek. Ol teri jaǵasy bar kúrtkesin tapty. Ol muny jeltoqsannan bastap kıetin. Ol qolyna qolǵap kıdi. Muny oǵan ájesi toqyp bergen. Eki shalbardy qabattap kıdi. Moınyna sharfty taqty. Muny da ájesi toqyp bergen bolatyn. Ol basyna bas kıim kıdi. Aıaǵyna jún shulyq kıdi. Ol etigin kıdi. Ol úıden shyǵýǵa daıyn. Ol kóshege shyqty. Ol kóshede qysqa shalbar men jeńsiz fýtbolkalar kıgen adamdardy kórdi.
Скрыть текст
      93. Жылдамдықты шектеу
      Тұрғындар тұратын аудандарда жылдамдықты сағатына 25 мильге (40 шақырым)дейін төмендету енгізілген. Адамдар әдетте бұдан жоғары жылдамдықпен жүреді. Тек Сарадан басқалары. Сара көлігімен жұмысқа бара жатты. Ол радионы қосты. Өзінің сүйікті музыкасы ойнап тұр екен. Ол басын изей бастады. Кенет ол гудок естіді. Ол арттан естілді. Бір жүргізуші оның алдын кесіп өтпек болды .Сара сағаты 25 миль жылдамдықпен келе жатқан. Оның дабылдататын жөні жоқ еді. Ол ережені сақтап келе жатқан. Ол ақырындап жүре бастады. Ал жүргізуші ашуланды. Дабылдатуын жалғастыра берді. Ол бұрынғыдан да ақырындады. Қазір ол сағатына 10 миль жылдамдықпен келе жатыр. Ол оң жолаққа шықты. Арттағы жүргізуші оны басып озды.

      93. Жылдамдықты шектеу
      Turǵyndar turatyn aýdandarda jyldamdyqty saǵatyna 25 mılge (40 shaqyrym)deıin tómendetý engizilgen. Adamdar ádette budan joǵary jyldamdyqpen júredi. Tek Saradan basqalary. Sara kóligimen jumysqa bara jatty. Ol radıony qosty. Óziniń súıikti mýzykasy oınap tur eken. Ol basyn ızeı bastady. Kenet ol gýdok estidi. Ol arttan estildi. Bir júrgizýshi onyń aldyn kesip ótpek boldy .Sara saǵaty 25 mıl jyldamdyqpen kele jatqan. Onyń dabyldatatyn jóni joq edi. Ol erejeni saqtap kele jatqan. Ol aqyryndap júre bastady. Al júrgizýshi ashýlandy. Dabyldatýyn jalǵastyra berdi. Ol burynǵydan da aqyryndady. Qazir ol saǵatyna 10 mıl jyldamdyqpen kele jatyr. Ol oń jolaqqa shyqty. Arttaǵy júrgizýshi ony basyp ozdy.
Скрыть текст
      94. Мұқият жиналу
      Эбби Лас-Вегасқа жол жүрмек болды. Ол жақта үш түн болады. Сондықтан барлық заттарын мұқият жинауы керек. Ең әуелі оған чемодан керек. Оның барлық чемодандары сынып қалған . Ол құрбысының чемоданын ала тұрды. Оған әуелі ең қажетті заттарын салды. Ол тіс пастасын, тіс щеткасын және әмиянын салды. Ол жұқа матадан тігілген жейдесі мен шолақ шалбарын салды. Лас-Вегаста ыстық болады. Ыстық болғандықтан ,ол күнге күюден қорғайтын крем алды. Эббидің терісі күнге тез қызарып кетеді. Оның үстіне терісі тез кеуіп кетуші еді. Ол багажға лосьон да салды. Ол тізімде жазылғандардың тек төрттен бірін ғана жинады. Енді оған тағы біраз уақыт керек.

      94. Muqıat jınalý
      Ebbı Las-Vegasqa jol júrmek boldy. Ol jaqta úsh tún bolady. Sondyqtan barlyq zattaryn muqıat jınaýy kerek. Eń áýeli oǵan chemodan kerek. Onyń barlyq chemodandary synyp qalǵan . Ol qurbysynyń chemodanyn ala turdy. Oǵan áýeli eń qajetti zattaryn saldy. Ol tis pastasyn, tis shetkasyn jáne ámıanyn saldy. Ol juqa matadan tigilgen jeıdesi men sholaq shalbaryn saldy. Las-Vegasta ystyq bolady. Ystyq bolǵandyqtan ,ol kúnge kúıýden qorǵaıtyn krem aldy. Ebbıdiń terisi kúnge tez qyzaryp ketedi. Onyń ústine terisi tez keýip ketýshi edi. Ol bagajǵa losón da saldy. Ol tizimde jazylǵandardyń tek tórtten birin ǵana jınady. Endi oǵan taǵy biraz ýaqyt kerek.
Скрыть текст
      95. Ғаламтор арқылы аяқ-киім алу
      Дэнни ғаламтор арқылы жаңа туфли сатып алды. Ол оны алғанша шыдамы таусылды. Ол терезеге қарады. Ол ақ қорабы бар почтальонды көрді. Ол оның сәлемдемесі болуы керек. Ол далаға шықты. Почтальоннан қорапты алған Дэнни, рахмет! - деп айқайлады. Дэнни жылдам қорапты ашты. Туфли тамаша болып көрінді. Олар оның күткеніндей тамаша көрінді. Ол оларды киіп көрді. Олар тым тар еді. Оған оларды айырбастау керек болды. Оған 12-ші (43-ші) өлшемді туфли қажет еді. Ол компанияға қоңырау шалды. Телефон бос емес. Ол ұзақ уақыт бойы қоңырау шалды. 40 минут өткеннен кейін оның кезегі келді. "Сәлеметсіз бе, маған туфли айырбастау қажет", - деді Дэнни. "Өкінішке орай, барлық аяқ киімдердің бағасы соңғы деп саналады, яғни айырбасталынбайды және қайтарылмайды", - деді сауда менеджері. Дэнни таң қалды. Ол қораптағы әдемі етіп бекітілген жазбаға қарады. "Барлық бағалар соңғы".

      95. Ǵalamtor arqyly aıaq-kıim alý
      Dennı ǵalamtor arqyly jańa týflı satyp aldy. Ol ony alǵansha shydamy taýsyldy. Ol terezege qarady. Ol aq qoraby bar pochtalondy kórdi. Ol onyń sálemdemesi bolýy kerek. Ol dalaǵa shyqty. Pochtalonnan qorapty alǵan Dennı, rahmet! - dep aıqaılady. Dennı jyldam qorapty ashty. Týflı tamasha bolyp kórindi. Olar onyń kútkenindeı tamasha kórindi. Ol olardy kıip kórdi. Olar tym tar edi. Oǵan olardy aıyrbastaý kerek boldy. Oǵan 12-shi (43-shi) ólshemdi týflı qajet edi. Ol kompanıaǵa qońyraý shaldy. Telefon bos emes. Ol uzaq ýaqyt boıy qońyraý shaldy. 40 mınýt ótkennen keıin onyń kezegi keldi. "Sálemetsiz be, maǵan týflı aıyrbastaý qajet", - dedi Dennı. "Ókinishke oraı, barlyq aıaq kıimderdiń baǵasy sońǵy dep sanalady, ıaǵnı aıyrbastalynbaıdy jáne qaıtarylmaıdy", - dedi saýda menejeri. Dennı tań qaldy. Ol qoraptaǵy ádemi etip bekitilgen jazbaǵa qarady. "Barlyq baǵalar sońǵy".
Скрыть текст
      96. Кредит картасы
      Эббидің анасы оған өзінің кредит картасын берді. Бұл кредит картасы жедел тауар сатып алуға арналған карта деп ойлаған. Эбби сауда үйіне өз құрбыларымен бірге барды. Өл əдемі сөмке көрді. Ол қара түсті жəне жылтыр. Оған сол сөмкені алу керек болды. Ол дүкенге кірді. Ол бағасына қарады. Сумка алты жүз доллар тұрады. Ол оны сатып алғысы келді. Ол өзінің кредит картасына қарады. Ол сатушыға жақындады. Ол оған өз кредит картасын ұсынды. Сатушы оны санау құрылғысынан өткізді. Ол сөмкенің ақшасын кейін төлеу керек екенін білмеді. Сөмке бір айдан соң төлеу шотынан шықты.

      96. Kredıt kartasy
      Ebbıdiń anasy oǵan óziniń kredıt kartasyn berdi. Bul kredıt kartasy jedel taýar satyp alýǵa arnalǵan karta dep oılaǵan. Ebbı saýda úıine óz qurbylarymen birge bardy. Ól ádemi sómke kórdi. Ol qara tústi jáne jyltyr. Oǵan sol sómkeni alý kerek boldy. Ol dúkenge kirdi. Ol baǵasyna qarady. Sýmka alty júz dollar turady. Ol ony satyp alǵysy keldi. Ol óziniń kredıt kartasyna qarady. Ol satýshyǵa jaqyndady. Ol oǵan óz kredıt kartasyn usyndy. Satýshy ony sanaý qurylǵysynan ótkizdi. Ol sómkeniń aqshasyn keıin tóleý kerek ekenin bilmedi. Sómke bir aıdan soń tóleý shotynan shyqty.
Скрыть текст
      97. Анаға арналған гүлдер
      Аналар күні болған. Бренда анасына сыйлық сатып алғысы келеді. Бірақ Бренда кедей. Бренданың жұмысы жоқ. Ол сыйлықты өз қолымен жасамақ болды. Ол ауланың артындағы гүлді жұлып алмақ болды. Ол ауланың артына барды. Ол бұталар мен ағаштарды көрді. Ол жерден ешқандай гүл көрмеді. Ол көршілеріне барды. Олардан бақтарын аралап көруді өтінді. Олар оны баққа кіргізді. Олардың бағы керемет екен. Гүлдер өте көп. Үлкен гүлдер бар. Кішкентай гүлдер де бар екен. Раушангүлдер де бар. Қызғалдақ та бар. Таңдап алуға болады. Ол әртүрінен бірнеше гүл жұлып алды. Ол көршісіне рахмет айтты.

      97. Anaǵa arnalǵan gúlder
      Analar kúni bolǵan. Brenda anasyna syılyq satyp alǵysy keledi. Biraq Brenda kedeı. Brendanyń jumysy joq. Ol syılyqty óz qolymen jasamaq boldy. Ol aýlanyń artyndaǵy gúldi julyp almaq boldy. Ol aýlanyń artyna bardy. Ol butalar men aǵashtardy kórdi. Ol jerden eshqandaı gúl kórmedi. Ol kórshilerine bardy. Olardan baqtaryn aralap kórýdi ótindi. Olar ony baqqa kirgizdi. Olardyń baǵy keremet eken. Gúlder óte kóp. Úlken gúlder bar. Kishkentaı gúlder de bar eken. Raýshangúlder de bar. Qyzǵaldaq ta bar. Tańdap alýǵa bolady. Ol ártúrinen birneshe gúl julyp aldy. Ol kórshisine rahmet aıtty.
Скрыть текст
      98. Мектепті аяқтау
      Тэмми мектеп бітіреді. Ол 600 түлектің бірі. Ол мектеп бітіргені туралы куәлік алғаннан кейін колледжге барады. Ол залдағы адамдарға қарады. Ол өзінің ата-анасын көрді. Олардың осында екеніне қуанып қалды. Ол сол жағына қарады. Ол жақта өзінің ең жақын құрбысы отыр екен. Олар мектепте оқыған кезінде жақын құрбылар болған. Оның ең жақын құрбысы да колледжге барады. Тэмми оң жағына қарады. Бұл оның жігіті. Олар екеуі бір колледжге барады. Тэмми өткенді есіне түсірді. Кейбір естеліктер жақсы болса, кейбір естеліктер жағымсыз. Осының бәрі артта қалды. Ол енді жаңа өмір бастайды.

      98. Mektepti aıaqtaý
      Temmı mektep bitiredi. Ol 600 túlektiń biri. Ol mektep bitirgeni týraly kýálik alǵannan keıin kolejge barady. Ol zaldaǵy adamdarǵa qarady. Ol óziniń ata-anasyn kórdi. Olardyń osynda ekenine qýanyp qaldy. Ol sol jaǵyna qarady. Ol jaqta óziniń eń jaqyn qurbysy otyr eken. Olar mektepte oqyǵan kezinde jaqyn qurbylar bolǵan. Onyń eń jaqyn qurbysy da kolejge barady. Temmı oń jaǵyna qarady. Bul onyń jigiti. Olar ekeýi bir kolejge barady. Temmı ótkendi esine túsirdi. Keıbir estelikter jaqsy bolsa, keıbir estelikter jaǵymsyz. Osynyń bári artta qaldy. Ol endi jańa ómir bastaıdy.
Скрыть текст
      99. Колледжге түсу
      Хосе мектеп бітіруші. Енді колледж таңдайтын уақыт келді. Бұл өте сындарлы, әрі жауапты кезең. Оның өтініш жазуы керек . Оның эссе жазуы керек. Оның үстіне, осының бәрін уақытында өткізуі керек. Хосе колледждерді аралауы керек. Ол өзі өтініш бергісі келетінін колледж таңдауы керек. Олардың қайсы қолжетімді екенін білуі керек. Ол бес түрлі колледжге өтініш бермек болды. Ол әрбір оқу орнын мұқият тексерді. Ол аздап жүрексінді. Тіпті уайымдай бастады. Ол орта мектептен әрі қадам басуға дайын еді. Колледжге өтініш беру оңай жұмыс емес екен.

      99. Kolejge túsý
      Hose mektep bitirýshi. Endi kolej tańdaıtyn ýaqyt keldi. Bul óte syndarly, ári jaýapty kezeń. Onyń ótinish jazýy kerek . Onyń esse jazýy kerek. Onyń ústine, osynyń bárin ýaqytynda ótkizýi kerek. Hose kolejderdi aralaýy kerek. Ol ózi ótinish bergisi keletinin kolej tańdaýy kerek. Olardyń qaısy qoljetimdi ekenin bilýi kerek. Ol bes túrli kolejge ótinish bermek boldy. Ol árbir oqý ornyn muqıat tekserdi. Ol azdap júreksindi. Tipti ýaıymdaı bastady. Ol orta mektepten ári qadam basýǵa daıyn edi. Kolejge ótinish berý ońaı jumys emes eken.
Скрыть текст
      100. Жатақханаға арналған заттар сатып алу
      Келесі айда Сара колледжге оқуға кетеді. Ол жатаханада тұратын болады. Оның сатып алатын заттары көп. Бүгін ол жатақханаға керекті заттарды сатып алмақ болды. Ол ата-анасымен және ағасымен дүкен аралады. Ол өзіне керек заттардың тізімін жасады. Ең бірінші, оған төсекке арналған жайма керек болды. Төсегіне сай келетін жайма сатып алу керек. Ол әдемі гүлдері бар жайма тауып алды. Содан кейін шам мен айна сатып алды. Ол бәрін біртіндеп сатып ала бастады. Ол тізімдегі сатып алған заттарын белгілеп қойды. Ол колледжге дайын. Ол барлық заттарды чемоданына салды.

      100. Jataqhanaǵa arnalǵan zattar satyp alý
      Kelesi aıda Sara kolejge oqýǵa ketedi. Ol jatahanada turatyn bolady. Onyń satyp alatyn zattary kóp. Búgin ol jataqhanaǵa kerekti zattardy satyp almaq boldy. Ol ata-anasymen jáne aǵasymen dúken aralady. Ol ózine kerek zattardyń tizimin jasady. Eń birinshi, oǵan tósekke arnalǵan jaıma kerek boldy. Tósegine saı keletin jaıma satyp alý kerek. Ol ádemi gúlderi bar jaıma taýyp aldy. Sodan keıin sham men aına satyp aldy. Ol bárin birtindep satyp ala bastady. Ol tizimdegi satyp alǵan zattaryn belgilep qoıdy. Ol kolejge daıyn. Ol barlyq zattardy chemodanyna saldy.
Скрыть текст


В подготовке текстов на казахском языке участвовали пользователи сайта sozdik.kz:
Nurdaulet Aspenov, Еркежан Каймоллаева, Рахат Уйсымбаев, Aidana Bissekesh, Мира Сембайкызы, Аяулым Орынгали, Алтынгуль Кептербаева, Janerke Kurmanalinova, Майра Фазыл, Aigera Yerzhanova, Арайлым Тлеуова, Аслан Бисенов, Мади Толегенов, Акжайык Сабырбаева, Арай Сагымжанова, Арайлым Токтаубаева, Гульнар Абдраимова, Максат Маликов, Маргулан Канат, Олжас Токмагамбетов, Раушан Муталипова и другие.
Корректор текстов на казахском языке: Жанар Уалиева



©  Татьяна Валяева   2007–2020
http://kaz-tili.kz/
 <<  Занимательное чтение. Том 3, стр.4 Вернуться к началу Казахский по уровням. Ур.1, стр.1  >> 


Присоединиться в Фейсбуке   ВКонтакте                  Цвета текста на сайте - значение                  E-mail: kaz-tili@yandex.ru                  Гостевая книга