Казахский язык
Главная
Существительные
Послелоги
Прилагательные
Числительные
Местоимения
Наречия, Союзы
Личные окончания
Глаголы
Вспомогательные глаголы
Причастия
 Деепричастия
Модальность
Предложения
  Проверь себя!
  Упражнения
   Грамматика детям
   Учим всей семьёй
 Видео
  Разговорник
Пословицы
  Книга для чтения
С казахским не шутят?
Сказки
Песни
Статьи
Словарь
Ссылки и др.
Автор сайта
Суперлёг. чтение
  1. 1  
  2. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  1. 4  
  1. 5  

Каталог тем
Лёг.истор.
  1. 1  
  1. 2  
  1. 3  
  1. 4  
  1. 5  
  1. 6  
  1. 7  
 Истории о детях
  1. 1  
  2. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  1. 5  
  2. 5  
  2. 6  
  2. 7  
 Занимательное чтение
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  3. 4  
  1. 5  
  2. 5  
  3. 5  
 Казахский по уровням
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  4. 1  
  5. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  4. 2  
  5. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  4. 3  
  5. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  3. 4  
  4. 4  
  5. 4  
  1. 5  
  2. 5  
  3. 5  
  4. 5  
  5. 5  
  2. 6  
  3. 6  
 Лёгкое чтение
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  1. 5  
  2. 5  
 Короткие истории
  1. 1  
  2. 1  
  3. 1  
  1. 2  
  2. 2  
  3. 2  
  1. 3  
  2. 3  
  3. 3  
  1. 4  
  2. 4  
  1. 5  
  2. 5  
 Кирил/Latyn 

Занимательное чтение

Том 3, страница 4
Грамматика казахского языка. Просто о сложном

Автор идеи, составитель и переводчик текстов
с английского языка на русский: Андрей Краснов

      61. Теннис ойнын бақылау
      Дороти теннис ойнын қарап отыр. Ол өзінің мектебінде өтіп жатыр. Оның мектебі басқа мектеппен сайысқа түсті. Теннис командасында оның әпкесі ойнайды. Доротиға әпкесінің ойнын тамашалаған ұнайды. Теннис ойнын қарау шыдамдылықты талап етеді. Оған әсіресе қатты соққылар ұнайды. Әпкесінің соққылары шынында да қатты еді. Әпкесі барлық үш ойында да жеңіске жетті. Оның мектебі жеңіске жетті. Олар үлкен алшақтықпен жеңіске жетті. Доротиға ойынды бақылау және әпкесіне күш беру қызықты еді. Сонымен қатар ол командадағы достарына да күш беріп отырды. Дороти әпкесін жеңісімен құттықтады.

      61. Tenıs oınyn baqylaý
      Dorotı tenıs oınyn qarap otyr. Ol óziniń mektebinde ótip jatyr. Onyń mektebi basqa mekteppen saıysqa tústi. Tenıs komandasynda onyń ápkesi oınaıdy. Dorotıǵa ápkesiniń oınyn tamashalaǵan unaıdy. Tenıs oınyn qaraý shydamdylyqty talap etedi. Oǵan ásirese qatty soqqylar unaıdy. Ápkesiniń soqqylary shynynda da qatty edi. Ápkesi barlyq úsh oıynda da jeńiske jetti. Onyń mektebi jeńiske jetti. Olar úlken alshaqtyqpen jeńiske jetti. Dorotıǵa oıyndy baqylaý jáne ápkesine kúsh berý qyzyqty edi. Sonymen qatar ol komandadaǵy dostaryna da kúsh berip otyrdy. Dorotı ápkesin jeńisimen quttyqtady.
Скрыть текст
      62. Мектептегі түскі ас
      Балалар мектептегі түскі асты онша жақтырмайтын. Олар өте дәмсіз болатын. Кейде оларға еттің орнына түсініксіз бірдеңелер беретін. Бүгін оларға хот-дог берді. Ондағы шұжықтардың түсі бір түрлі еді. Нан да қаттылау және бүгінгі піскен нан емес еді. Түскі ас тегін берілетін. Көп балалар шағымданбайтын. Бірақ та мұндай түскі ас денсаулыққа пайдалы емес. Оқушылар тамақ туралы шағым жазуды шешті. Олар астың денсаулыққа пайдалы, жаңа дайындалған болғанын қалады. Олар көп қол жинады. Мектеп басшылары балалардың сөзін қолдауды жөн деп санады. Олар тамақ тізіміне жаңа тамақ түрлерін қосты. Оқушыларға енді салат, йогурт бере бастады, ал хот-дог пен гамбургерді тамақ тізімінен алып тастады. Балалар қуанды. Тамақ енді жеуге тұрарлық болды.

      62. Mekteptegi túski as
      Balalar mekteptegi túski asty onsha jaqtyrmaıtyn. Olar óte dámsiz bolatyn. Keıde olarǵa ettiń ornyna túsiniksiz birdeńeler beretin. Búgin olarǵa hot-dog berdi. Ondaǵy shujyqtardyń túsi bir túrli edi. Nan da qattylaý jáne búgingi pisken nan emes edi. Túski as tegin beriletin. Kóp balalar shaǵymdanbaıtyn. Biraq ta mundaı túski as densaýlyqqa paıdaly emes. Oqýshylar tamaq týraly shaǵym jazýdy sheshti. Olar astyń densaýlyqqa paıdaly, jańa daıyndalǵan bolǵanyn qalady. Olar kóp qol jınady. Mektep basshylary balalardyń sózin qoldaýdy jón dep sanady. Olar tamaq tizimine jańa tamaq túrlerin qosty. Oqýshylarǵa endi salat, ıogýrt bere bastady, al hot-dog pen gambýrgerdi tamaq tiziminen alyp tastady. Balalar qýandy. Tamaq endi jeýge turarlyq boldy.
Скрыть текст
      63. Сатып алуға құштар адам
      Мишель жаңа ғана ғаламтор арқылы сатып алу мүмкіндігін біліп алды. Мұның ыңғайлы екені ұнады. Оған компьютерден алыстаудың қажеті жоқ. Тек қана теріп, басу керек. Технология - керемет нәрсе! Ол мектепке оқулық сатып алмақшы болды. Кейін ол ұялы телефонына қап іздеді. Ол жолақты дизайнды қапты сатып алды. Кейін ол киім сайтына кірді. Ол 100 долларға киім алды. Оның бөлмесіне әпкесі кірді. Ол оның қанша сатып алғанын байқады. Оны әпкесі бөлмесінен шығарып жіберді. Мишельге енді ғаламтор арқылы сатып алуға тыйым салды.

      63. Satyp alýǵa qushtar adam
      Mıshel jańa ǵana ǵalamtor arqyly satyp alý múmkindigin bilip aldy. Munyń yńǵaıly ekeni unady. Oǵan kompúterden alystaýdyń qajeti joq. Tek qana terip, basý kerek. Tehnologıa - keremet nárse! Ol mektepke oqýlyq satyp almaqshy boldy. Keıin ol uıaly telefonyna qap izdedi. Ol jolaqty dızaındy qapty satyp aldy. Keıin ol kıim saıtyna kirdi. Ol 100 dollarǵa kıim aldy. Onyń bólmesine ápkesi kirdi. Ol onyń qansha satyp alǵanyn baıqady. Ony ápkesi bólmesinen shyǵaryp jiberdi. Mıshelge endi ǵalamtor arqyly satyp alýǵa tyıym saldy.
Скрыть текст
      64. Көңілсіз күн
      Бүгін Кенде сабақ болған жоқ. Кенге бүгін үйдегі жұмысты жасау керек емес. Кен бүгін жұмыс істемеді. Ол үйде жалғыз болды. Оның демалыс күні. Әдетте оның қолы бос емес. Ол екі сағат теледидар көрді. Оның іші пысты. Ол видео ойындар ойнады. Оның тағы іші пысты. Ол кафеге барды. Ол кофе мен нанға тапсырыс берді. Ол оны жеп қойды. Оның тағы іші пысты. Ол паркте жүгірді. Оның іші пысты. Ол достарына қоңырау соқты. Олардың қолы бос емес еді. Ол өзінің бос болмағанын қалады. Ол жұмысқа қоңырау соқты. Бастығынан офисқа келуге бола деп сұрады. Бастығы күліп жіберді. Кен қоңырауды қойды. Қандай көңілсіз күн.

      64. Kóńilsiz kún
      Búgin Kende sabaq bolǵan joq. Kenge búgin úıdegi jumysty jasaý kerek emes. Ken búgin jumys istemedi. Ol úıde jalǵyz boldy. Onyń demalys kúni. Ádette onyń qoly bos emes. Ol eki saǵat teledıdar kórdi. Onyń ishi pysty. Ol vıdeo oıyndar oınady. Onyń taǵy ishi pysty. Ol kafege bardy. Ol kofe men nanǵa tapsyrys berdi. Ol ony jep qoıdy. Onyń taǵy ishi pysty. Ol parkte júgirdi. Onyń ishi pysty. Ol dostaryna qońyraý soqty. Olardyń qoly bos emes edi. Ol óziniń bos bolmaǵanyn qalady. Ol jumysqa qońyraý soqty. Bastyǵynan ofısqa kelýge bola dep surady. Bastyǵy kúlip jiberdi. Ken qońyraýdy qoıdy. Qandaı kóńilsiz kún.
Скрыть текст
      65. Суретке түсу күніндегі келеңсіз жайттар
      Норт шағын ауданындағы оқушылар мектеп формасын киюлері керек болатын. Бірақ Суретке түсу күні саналмайтын. Бұл күні оқушылар не кисе де өздері білетін. Қыздар бұл мүмкіндікті пайдаланып көйлектерін киетін. Ұлдар болса бұл күні күнделікті киімдерін киетін. Джимми өзіне бәрінің назарын аударғысы келді. Ол дөрекі сөз жазылған жейдесін киіп келді. Ол дәлізде ары-бері жүрді. Адамдар оны байқады. Оның жоспары іске асты. Оны мұғалім көріп қойды. Оны келеңсіздік күтіп тұр. Ол қаша жөнелді. Ол қыздар дәретханасына кіріп кетті. Ол жақтан оны ешкім таппайды.

      65. Sýretke túsý kúnindegi keleńsiz jaıttar
      Nort shaǵyn aýdanyndaǵy oqýshylar mektep formasyn kıýleri kerek bolatyn. Biraq Sýretke túsý kúni sanalmaıtyn. Bul kúni oqýshylar ne kıse de ózderi biletin. Qyzdar bul múmkindikti paıdalanyp kóılekterin kıetin. Uldar bolsa bul kúni kúndelikti kıimderin kıetin. Djımmı ózine báriniń nazaryn aýdarǵysy keldi. Ol dóreki sóz jazylǵan jeıdesin kıip keldi. Ol dálizde ary-beri júrdi. Adamdar ony baıqady. Onyń jospary iske asty. Ony muǵalim kórip qoıdy. Ony keleńsizdik kútip tur. Ol qasha jóneldi. Ol qyzdar dárethanasyna kirip ketti. Ol jaqtan ony eshkim tappaıdy.
Скрыть текст
      66. Кофенің көмегі
      Эми 24 сағат бойы ұйықтамауға бәстескен еді. Басында бәрі оңай болды. Ол күнделікті істерімен айналысып жүрді. Ол мектепке барды. Ол музыка үйірмесіне барып, пианинода ойнап жаттықты. Ол үй тапсырмасын дайындады. Үй шаруаларын бітірді. Ол біраз уақытты достарымен өткізді. Түн ортасында оған сергек болу қиынға түсті. Оның ата-анасы ұйықтап жатқан. Достары да ұйықтап жатты. Ол немен айналысатынын білмеді. Ол теледидарды қосты. Қызықты ештеңе көрсетіп жатқан жоқ. Ол кітап оқыды. Бұдан қатты ұйқысы келді. Эмми өкіне бастады. Ол ас үйге барды. Ол өзіне кофе демдеп алды. Ол үш шыныаяқ кофе ішті. Ұйқысы ашылып кетті.

      66. Kofeniń kómegi
      Emı 24 saǵat boıy uıyqtamaýǵa bástesken edi. Basynda bári ońaı boldy. Ol kúndelikti isterimen aınalysyp júrdi. Ol mektepke bardy. Ol mýzyka úıirmesine baryp, pıanınoda oınap jattyqty. Ol úı tapsyrmasyn daıyndady. Úı sharýalaryn bitirdi. Ol biraz ýaqytty dostarymen ótkizdi. Tún ortasynda oǵan sergek bolý qıynǵa tústi. Onyń ata-anasy uıyqtap jatqan. Dostary da uıyqtap jatty. Ol nemen aınalysatynyn bilmedi. Ol teledıdardy qosty. Qyzyqty eshteńe kórsetip jatqan joq. Ol kitap oqydy. Budan qatty uıqysy keldi. Emmı ókine bastady. Ol as úıge bardy. Ol ózine kofe demdep aldy. Ol úsh shynyaıaq kofe ishti. Uıqysy ashylyp ketti.
Скрыть текст
      67. Рюкзак сəннен шықты
      Джоаннаның көк түсті рюкзагы бар. Ол онымен бір ай бойы жүрді. Ол енді сондай əдемі болған жоқ. Ол өткен жылы сəнді болатын. Биыл рюкзак сəннен шықты. Барлық танымал қыздар сөмкемен жүреді. Бай қыздар дизайнерлік сөмкемен жүреді. Қазір рюкзакты тек жігіттер ұстайды. Алайда Джоанна əлі де рюкзакпен жүр. Бір жаман қыз оны мазақтап, күлді. Джоанна қызарып кетті. Ол өзін сондай жайсыз сезінді. Үйде ол өз рюкзагын қоқыс шелегіне лақтыра салды. Анасы рюкзакты сонда көрді. Ол Джоаннадан не болғанын сұрады. Джоанна болған жағдайды айтып берді. "Оны тастауға болмайды. Ерекше бол", - деді анасы. Джоанна анасының айтқанын дұрыс деп шешті. Ол рюкзакты қайтадан алды.

      67. Rúkzak sánnen shyqty
      Djoannanyń kók tústi rúkzagy bar. Ol onymen bir aı boıy júrdi. Ol endi sondaı ádemi bolǵan joq. Ol ótken jyly sándi bolatyn. Bıyl rúkzak sánnen shyqty. Barlyq tanymal qyzdar sómkemen júredi. Baı qyzdar dızaınerlik sómkemen júredi. Qazir rúkzakty tek jigitter ustaıdy. Alaıda Djoanna áli de rúkzakpen júr. Bir jaman qyz ony mazaqtap, kúldi. Djoanna qyzaryp ketti. Ol ózin sondaı jaısyz sezindi. Úıde ol óz rúkzagyn qoqys shelegine laqtyra saldy. Anasy rúkzakty sonda kórdi. Ol Djoannadan ne bolǵanyn surady. Djoanna bolǵan jaǵdaıdy aıtyp berdi. "Ony tastaýǵa bolmaıdy. Erekshe bol", - dedi anasy. Djoanna anasynyń aıtqanyn durys dep sheshti. Ol rúkzakty qaıtadan aldy.
Скрыть текст
      68. Тұйық бала
      Рамирес мырза оқушыларының сабақта еркін сезінулерін қалайтын. Бұл оның бірінші мақсаты болатын. Ол өзін игі іс жасап жүрмін деп ойлайтын. Оқушыларының арасында тұйық бала болатын. Оның достары жоқ. Ол сыныпта презентация жасамайтын. Ол сабақ айтуға ешқашан қол көтерген емес. Оның аты Брэндон. Бәрі оны тұйық бала деп атайтын. Тұйық бала қандай мағына береді? Рамирес мырза тек оның қалай күлетінін көргісі келді. Ол оған әзілдер айтты. Тұйық бала күлмеді. Ол жай кітап оқуын жалғастырды. Рамирес мырза оған күлкілі әңгіме айтты. Тұйық бала күлмеді. Рамирес мырза оған әдемі суреттер көрсетті. Тұйық бала жымиды. Рамирес мырза бақытты. Ол тұйық баланың суретке бейім екенін білді.

      68. Tuıyq bala
      Ramıres myrza oqýshylarynyń sabaqta erkin sezinýlerin qalaıtyn. Bul onyń birinshi maqsaty bolatyn. Ol ózin ıgi is jasap júrmin dep oılaıtyn. Oqýshylarynyń arasynda tuıyq bala bolatyn. Onyń dostary joq. Ol synypta prezentasıa jasamaıtyn. Ol sabaq aıtýǵa eshqashan qol kótergen emes. Onyń aty Brendon. Bári ony tuıyq bala dep ataıtyn. Tuıyq bala qandaı maǵyna beredi? Ramıres myrza tek onyń qalaı kúletinin kórgisi keldi. Ol oǵan ázilder aıtty. Tuıyq bala kúlmedi. Ol jaı kitap oqýyn jalǵastyrdy. Ramıres myrza oǵan kúlkili áńgime aıtty. Tuıyq bala kúlmedi. Ramıres myrza oǵan ádemi sýretter kórsetti. Tuıyq bala jymıdy. Ramıres myrza baqytty. Ol tuıyq balanyń sýretke beıim ekenin bildi.
Скрыть текст
      69. Көп міндеттер
      Мэдисон жақында жүргізуші куәлігін алды. Ол бақытты. Қазір оның бос уақыты көп. Ол қазір қалаған жеріне бара алады. Енді оған мектепке жаяу барудың қажеті жоқ. Ол өз көлігімен достарына қонаққа бара алады. Медисонның Лиза деген сіңілісі бар. Лиза 14 жаста. Оның мектептегі сабағы таңғы сағат 8-де басталады. Мэдисонның ата-аналары Лизаны күнде таңертең мектепке апарып тастауын сұрады". Маған ерте тұрудың қажеті не?" – деп сұрады Мэдисон. "Жүргізуші куәлігі сені көп міндеттерге жүктейді", - деді анасы. Ата-анасы одан азық-түлік алып келуін сұрады. Мэдисонға енді куәлігінің болғаны ұнамады.

      69. Kóp mindetter
      Medıson jaqynda júrgizýshi kýáligin aldy. Ol baqytty. Qazir onyń bos ýaqyty kóp. Ol qazir qalaǵan jerine bara alady. Endi oǵan mektepke jaıaý barýdyń qajeti joq. Ol óz kóligimen dostaryna qonaqqa bara alady. Medısonnyń Lıza degen sińilisi bar. Lıza 14 jasta. Onyń mekteptegi sabaǵy tańǵy saǵat 8-de bastalady. Medısonnyń ata-analary Lızany kúnde tańerteń mektepke aparyp tastaýyn surady". Maǵan erte turýdyń qajeti ne?" – dep surady Medıson. "Júrgizýshi kýáligi seni kóp mindetterge júkteıdi", - dedi anasy. Ata-anasy odan azyq-túlik alyp kelýin surady. Medısonǵa endi kýáliginiń bolǵany unamady.
Скрыть текст
      70. Маңдайдағы безеу
      Джеймс оянды. Оның мектепке жиналуы керек еді. Ол айнаға қарады. Оның маңдайында үлкен қызыл ісік тұр. Бұл безеу болатын. Ол өзін жайсыз сезінді. Ол оның болмағанын қалады. Ол бетін жуды. Безеу сол күйінде тұр. Ол оны саусақтарымен қысты. Ол бәрібір тұр. Ол одан да жаман болып кетті. Ол қып-қызыл еді. Ол оны жасырып қоюға тырысты. Ол әпкесінің опа-далабы сұрады. Әпкесі оған күлді. Оны ұмыту керек деп ойлады . Кейін ол компьютерін қосты. Ол безеуден қалай құтылу керектігі туралы түрлі кеңестер іздей бастады. Оған тек сабыр сақтау керек болды.

      70. Mańdaıdaǵy bezeý
      Djeıms oıandy. Onyń mektepke jınalýy kerek edi. Ol aınaǵa qarady. Onyń mańdaıynda úlken qyzyl isik tur. Bul bezeý bolatyn. Ol ózin jaısyz sezindi. Ol onyń bolmaǵanyn qalady. Ol betin jýdy. Bezeý sol kúıinde tur. Ol ony saýsaqtarymen qysty. Ol báribir tur. Ol odan da jaman bolyp ketti. Ol qyp-qyzyl edi. Ol ony jasyryp qoıýǵa tyrysty. Ol ápkesiniń opa-dalaby surady. Ápkesi oǵan kúldi. Ony umytý kerek dep oılady . Keıin ol kompúterin qosty. Ol bezeýden qalaı qutylý kerektigi týraly túrli keńester izdeı bastady. Oǵan tek sabyr saqtaý kerek boldy.
Скрыть текст
      71. Көшіргіш құрбы
      Анна ашуланды. Кейт одан көшірді. Кейт математикадан бақылаудың бірде бір сұрағының жауабын білмеді. Ол Аннадан жауаптарын көшіріп алды. Мұғалім бұл туралы біліп қойды. Ол екеуіне де ашуланды. Анна Кейттің көшіргенін білмегенін түсіндірді. Кейт екеуінің келіскенін айтты. Кейт шындықты айтпады. Мұғалім екеуін де жазалады. Олар екеуі де бақылаудан екі алды. Анна Кейтті жек көріп кетті. Олардың ортақ достары болған. Анна Кейттің іс-әркеттерін айтып берді. Олар барлығы Кейтпен дос болмаймыз деп келісті. Түсте Кейт үстелдің басында жалғыз отырды.

      71. Kóshirgish qurby
      Anna ashýlandy. Keıt odan kóshirdi. Keıt matematıkadan baqylaýdyń birde bir suraǵynyń jaýabyn bilmedi. Ol Annadan jaýaptaryn kóshirip aldy. Muǵalim bul týraly bilip qoıdy. Ol ekeýine de ashýlandy. Anna Keıttiń kóshirgenin bilmegenin túsindirdi. Keıt ekeýiniń keliskenin aıtty. Keıt shyndyqty aıtpady. Muǵalim ekeýin de jazalady. Olar ekeýi de baqylaýdan eki aldy. Anna Keıtti jek kórip ketti. Olardyń ortaq dostary bolǵan. Anna Keıttiń is-árketterin aıtyp berdi. Olar barlyǵy Keıtpen dos bolmaımyz dep kelisti. Túste Keıt ústeldiń basynda jalǵyz otyrdy.
Скрыть текст
      72. Бір-біріне сай келмейтін шұлықтар
      Меруерт мектепке жиналып жатыр. Ол бір қызғылт шұлықты алды. Ол екіншісін тауып алуға тырысты. Оны тауып алу оңай. Қызғылт түс басқаларына қарағанда тез көзге түседі. Әсіресе ақ шұлықтардың арасында. Бірақ ол оны таба алмады. Ол төсектің астын қарады. Ол оны кір жуатын машинаның ішінен іздеді. Ол оны кептіргіштен іздеді. Ол кір киім салатын кәрзеңкені қарады. Оны ешқай жерден таба алмады. Ол мамасынан қызғылт шұлығын көрмеді ме деп сұрады. "Ақ шұлықпен ұзын джинсыды кие салсаңшы", - деді мамасы. Бұл жақсы ой! Егер шұлықтарын ешкім көрмесе, олардың бір-біріне сәйкеспейтіні маңызды емес еді. Ол ақ шұлықты алып шықты. Ол оны сол аяғына киді. Ол мектепке баруға дайын болды.

      72. Bir-birine saı kelmeıtin shulyqtar
      Merýert mektepke jınalyp jatyr. Ol bir qyzǵylt shulyqty aldy. Ol ekinshisin taýyp alýǵa tyrysty. Ony taýyp alý ońaı. Qyzǵylt tús basqalaryna qaraǵanda tez kózge túsedi. Ásirese aq shulyqtardyń arasynda. Biraq ol ony taba almady. Ol tósektiń astyn qarady. Ol ony kir jýatyn mashınanyń ishinen izdedi. Ol ony keptirgishten izdedi. Ol kir kıim salatyn kárzeńkeni qarady. Ony eshqaı jerden taba almady. Ol mamasynan qyzǵylt shulyǵyn kórmedi me dep surady. "Aq shulyqpen uzyn djınsydy kıe salsańshy", - dedi mamasy. Bul jaqsy oı! Eger shulyqtaryn eshkim kórmese, olardyń bir-birine sáıkespeıtini mańyzdy emes edi. Ol aq shulyqty alyp shyqty. Ol ony sol aıaǵyna kıdi. Ol mektepke barýǵa daıyn boldy.
Скрыть текст
      73. Батарейканың қуаты бітіп қалды
      Трейси телефонды көп қолданады. Ол телефонды көңілсіз сәтте қолданады. Ол бәрінен тез жалығады. Ол телефонды мектепте қолданады. Ол тамақ ішіп отырғанда қолданады . Ол тіпті адамдармен сөйлесіп тұрғанда да , телефонды қолданады. Бірде ол қуат көзін қосу кнопкасын басып қалды. Экраны қап қара болып тұрып алды. Телефонның қуаты бітіп қалды. Ол телефон арқылы жұмысқа тұру үшін әңгімелесуден өту керек еді. Қандай сәтсіздік. Оның үйден қуаттағышты алуға уақыты жоқ. Ол жақын жердегі электроникалық дүкенге барды. Ол қуаттағыш сатып алды. Ол жақын жердегі тоқ көзін тауып қосты. Ол телефонын қосты. Экраны қосылды.

      73. Batareıkanyń qýaty bitip qaldy
      Treısı telefondy kóp qoldanady. Ol telefondy kóńilsiz sátte qoldanady. Ol bárinen tez jalyǵady. Ol telefondy mektepte qoldanady. Ol tamaq iship otyrǵanda qoldanady . Ol tipti adamdarmen sóılesip turǵanda da , telefondy qoldanady. Birde ol qýat kózin qosý knopkasyn basyp qaldy. Ekrany qap qara bolyp turyp aldy. Telefonnyń qýaty bitip qaldy. Ol telefon arqyly jumysqa turý úshin áńgimelesýden ótý kerek edi. Qandaı sátsizdik. Onyń úıden qýattaǵyshty alýǵa ýaqyty joq. Ol jaqyn jerdegi elektronıkalyq dúkenge bardy. Ol qýattaǵysh satyp aldy. Ol jaqyn jerdegi toq kózin taýyp qosty. Ol telefonyn qosty. Ekrany qosyldy.
Скрыть текст
      74. Ол поэзияны жек көреді
      Эрик роман оқығанды ұнатады. Эрик журнал оқығанды жақсы көреді. Эрик тіпті газет оқығанды жақсы көреді. Бірақ ол поэзияны жек көреді. Поэзия мағынасыз. Поэзия түсініксіз. Эрикке заттарды елестеткен ұнамайды. Эрик Шекспирдің поэзиясын оқығанды ұнатпайды. Ол оны түсіне алмайды. Жеңіл өлеңдерді оқыған жақсы. Эрик Сьюз доктордың өлеңдерін жақсы көреді. Оларды оңай түсінуге болады. Эрик ағылшын тілі сабағына өзінің жеке өлеңін жазу керек. Ол ұйқасы бар өлең шығаруға тырысып жатыр. Бастапқыда бәрі жақсы болған. Артынан қиындап кетті. Ол "апельсин" сөзіне ұйқас таба алмады. Ол қайта басынан бастады.

      74. Ol poezıany jek kóredi
      Erık roman oqyǵandy unatady. Erık jýrnal oqyǵandy jaqsy kóredi. Erık tipti gazet oqyǵandy jaqsy kóredi. Biraq ol poezıany jek kóredi. Poezıa maǵynasyz. Poezıa túsiniksiz. Erıkke zattardy elestetken unamaıdy. Erık Shekspırdiń poezıasyn oqyǵandy unatpaıdy. Ol ony túsine almaıdy. Jeńil óleńderdi oqyǵan jaqsy. Erık Súz doktordyń óleńderin jaqsy kóredi. Olardy ońaı túsinýge bolady. Erık aǵylshyn tili sabaǵyna óziniń jeke óleńin jazý kerek. Ol uıqasy bar óleń shyǵarýǵa tyrysyp jatyr. Bastapqyda bári jaqsy bolǵan. Artynan qıyndap ketti. Ol "apelsın" sózine uıqas taba almady. Ol qaıta basynan bastady.
Скрыть текст
      75. Олар бұлттарға қарағанды ұнатады
      Кристина мен оның ұлы бұттарға қарағанды ұнатады. Олар үйден шықты. Ол сүлгінің жерге жайды. Ол оның үстіне жатты. Олар жоғарыға аспанға қарай бастады. Кристина бір бұлтты көрсетіп: "Қалай ойлайсың мына бұлт неге ұқсайды", - деп сұрады. Баласы бұлтқа қарады да: "Ол бұғының артынан қуып бара жатқан адамға ұқсайды" - деді. Ол таң қалды. "Меніңше ол жылап тұрған қызға ұқсайды", - деді ол. Баласы оған күліп жіберді. "Қалай ойлайсың анау неге ұқсайды", - деді ол. "ОЛ жай бұлтқа ұқсайды", - деді анасы. "Ал меніңше ол саған ұқсайды", - деді баласы. Анасы басын шайқап күліп жіберді.

      75. Olar bulttarǵa qaraǵandy unatady
      Krıstına men onyń uly buttarǵa qaraǵandy unatady. Olar úıden shyqty. Ol súlginiń jerge jaıdy. Ol onyń ústine jatty. Olar joǵaryǵa aspanǵa qaraı bastady. Krıstına bir bultty kórsetip: "Qalaı oılaısyń myna bult nege uqsaıdy", - dep surady. Balasy bultqa qarady da: "Ol buǵynyń artynan qýyp bara jatqan adamǵa uqsaıdy" - dedi. Ol tań qaldy. "Menińshe ol jylap turǵan qyzǵa uqsaıdy", - dedi ol. Balasy oǵan kúlip jiberdi. "Qalaı oılaısyń anaý nege uqsaıdy", - dedi ol. "OL jaı bultqa uqsaıdy", - dedi anasy. "Al menińshe ol saǵan uqsaıdy", - dedi balasy. Anasy basyn shaıqap kúlip jiberdi.
Скрыть текст
      76. Пайдаланылған тауарлар дүкеніндегі саудалар
      Марина киім-кешекті жақсы көреді. Және ол ерекше болуды ұнатады. Оның мектебіндегі қыздардың көбісі сауданы бірдей дүкендерден жасайды. Марина басқа қыздармен бірдей киінгенге шыдай алмайды. Міне сондықтан ол киімдерді пайдаланылған тауарлар дүкенінен сатып алады. Бұл дүкен адамдар тапсырған заттарды сатады. Негізінен онда бұрын қолданған заттар болады. Кейде киімде дақтар мен жыртықтар болады. Заттар, киімдер өте арзан бағамен. Марина ілінген киімдерді қуана қарап шығады. Ол әшейінде өзіне ұнаған кем дегенде бір киім табады. Ол көйлек тауып алды. Ол қара түсті, және ұзын. Бұны маскарадтық кешке кисе өте жақсы болар еді.

      76. Paıdalanylǵan taýarlar dúkenindegi saýdalar
      Marına kıim-keshekti jaqsy kóredi. Jáne ol erekshe bolýdy unatady. Onyń mektebindegi qyzdardyń kóbisi saýdany birdeı dúkenderden jasaıdy. Marına basqa qyzdarmen birdeı kıingenge shydaı almaıdy. Mine sondyqtan ol kıimderdi paıdalanylǵan taýarlar dúkeninen satyp alady. Bul dúken adamdar tapsyrǵan zattardy satady. Negizinen onda buryn qoldanǵan zattar bolady. Keıde kıimde daqtar men jyrtyqtar bolady. Zattar, kıimder óte arzan baǵamen. Marına ilingen kıimderdi qýana qarap shyǵady. Ol ásheıinde ózine unaǵan kem degende bir kıim tabady. Ol kóılek taýyp aldy. Ol qara tústi, jáne uzyn. Buny maskaradtyq keshke kıse óte jaqsy bolar edi.
Скрыть текст
      77. Президенттік сайлауға түсу
      Ванесса мен Эмили орта мектептегі президенттік сайлауға түспекші. Тек біреуі ғана жеңіске жету керек. Ванесса мен Эмили әр түрлі нәрсе істемекші. Ванесса мектепті рухани жағынан жақсартқысы келеді. Ол оқушыларға әртүрлі мерекелер ұйымдастырып отыруды ұсынды. Оның ұсыныстарының бірі футболдан тегін матч ұйымдастыру. Эмили мектеп тестерінің бағалары жоғары болғанын қалайды. Оның ойының бірі оқушыларға тегін кеңес беру. Оқушылар көңілді ойындардың көп болуын қалағандықтан Ванессаның президент болуын құптайды. Мұғалімдер мен жұмысшылар Эмилидің президент болуын құптайды, өйткені оқушылардың сабаққа бар ынтасымен дайындалғанын қалайды.

      77. Prezıdenttik saılaýǵa túsý
      Vanessa men Emılı orta mekteptegi prezıdenttik saılaýǵa túspekshi. Tek bireýi ǵana jeńiske jetý kerek. Vanessa men Emılı ár túrli nárse istemekshi. Vanessa mektepti rýhanı jaǵynan jaqsartqysy keledi. Ol oqýshylarǵa ártúrli merekeler uıymdastyryp otyrýdy usyndy. Onyń usynystarynyń biri fýtboldan tegin mach uıymdastyrý. Emılı mektep testeriniń baǵalary joǵary bolǵanyn qalaıdy. Onyń oıynyń biri oqýshylarǵa tegin keńes berý. Oqýshylar kóńildi oıyndardyń kóp bolýyn qalaǵandyqtan Vanessanyń prezıdent bolýyn quptaıdy. Muǵalimder men jumysshylar Emılıdiń prezıdent bolýyn quptaıdy, óıtkeni oqýshylardyń sabaqqa bar yntasymen daıyndalǵanyn qalaıdy.
Скрыть текст
      78. Жанартаудың жасалуы
      Ғылыми жобалар жәрмеңкесі жақындап қалды. Хулио жеке жобасын таныстыруға тиіс болды. Биыл онымен жалғыз өзі жұмыс жасады. Ол бәрін өзі істей алатынын дәлелдегісі келді. Материалдар іздеп отырып, желіде жанартау жасау идеясын кезіктірді. Ол жанартау - жәрмеңкеде ғылыми жобаларды жеңудің тәсілі деп шешті. Ол ата-анасының дүкенге бірге алып барып, жанартау жасауға қажеттің бәрін сатып беруін сұрады. Жанартаумен бірнеше сағат жұмыс жасағаннан кейін оны сынап көрмекші болды. Ол оны қосып қойды да, одан лаваның қалай ағатынын бақылай бастады. Бұл таңқаларлық дүние еді. Ол ісіне масаттанды. Келесі күні жобасын ғылыми жобалар жәрмеңкесінде таныстыру үшін мектепке алып барлы.

      78. Janartaýdyń jasalýy
      Ǵylymı jobalar jármeńkesi jaqyndap qaldy. Hýlıo jeke jobasyn tanystyrýǵa tıis boldy. Bıyl onymen jalǵyz ózi jumys jasady. Ol bárin ózi isteı alatynyn dáleldegisi keldi. Materıaldar izdep otyryp, jelide janartaý jasaý ıdeıasyn keziktirdi. Ol janartaý - jármeńkede ǵylymı jobalardy jeńýdiń tásili dep sheshti. Ol ata-anasynyń dúkenge birge alyp baryp, janartaý jasaýǵa qajettiń bárin satyp berýin surady. Janartaýmen birneshe saǵat jumys jasaǵannan keıin ony synap kórmekshi boldy. Ol ony qosyp qoıdy da, odan lavanyń qalaı aǵatynyn baqylaı bastady. Bul tańqalarlyq dúnıe edi. Ol isine masattandy. Kelesi kúni jobasyn ǵylymı jobalar jármeńkesinde tanystyrý úshin mektepke alyp barly.
Скрыть текст
      79. Үйсіздерге тегін консервілер
      Бүгін тамақ жинайтын күн. Олар мектепте консервілер жинады. Жаңа, жарамдылық мерзімі өтпеген консервілердің барлығы қабылданды. Консервілер үйсіздерге таратылады. Неғұрлым көп консерві жинаса соғұрлым жақсы. Сара он құты алып келді. Том бес құты алып келді. Сэм он үш құты алып келді. Басқалары да консерві алып келді. Мектеп бойынша бес жүз құты жиналды. Тамақ жинау өте сәтті өтті. Өмірдің қиындығына тап болған адамдарға көмектескендері үшін барлығы бақытты болды. Барлығы жүк көлігіне консервіні тиеуге көмектесті. Сонымен қатар олар консервіні керекті орынға дейін жеткізді. Консерві жинау сәтті өткендіктен оны ай сайын өткізіп тұруға шешім қабылданды.

      79. Úısizderge tegin konserviler
      Búgin tamaq jınaıtyn kún. Olar mektepte konserviler jınady. Jańa, jaramdylyq merzimi ótpegen konservilerdiń barlyǵy qabyldandy. Konserviler úısizderge taratylady. Neǵurlym kóp konservi jınasa soǵurlym jaqsy. Sara on quty alyp keldi. Tom bes quty alyp keldi. Sem on úsh quty alyp keldi. Basqalary da konservi alyp keldi. Mektep boıynsha bes júz quty jınaldy. Tamaq jınaý óte sátti ótti. Ómirdiń qıyndyǵyna tap bolǵan adamdarǵa kómekteskenderi úshin barlyǵy baqytty boldy. Barlyǵy júk kóligine konservini tıeýge kómektesti. Sonymen qatar olar konservini kerekti orynǵa deıin jetkizdi. Konservi jınaý sátti ótkendikten ony aı saıyn ótkizip turýǵa sheshim qabyldandy.
Скрыть текст
      80. Циркке бару
      Кеннеди атындағы мектепте әр аптада экскурсиялар жүргізілетін. Бұл аптада циркке бару болатын. Барлық балалар таңертең мектепте жиналды. Олар әңгімелесті, жүгірді. Барлығы өте қуанышты болды. Олар автобусқа отырып, циркке кетті. Циркте олар барлығы бір жерде отырды. Циркте попкорн мен лимонад сатып жатты. Қойылым басталғанда барлық балалар мұқият қарап отырды. Музыка қатты естіліп тұрды. Әртістер мен бишілер қойылым көрсетті. Жануарлар шыққанда барлығы тұрды. Арыстандар, пілдер және жолбарыстар болды. Балаларға барлық қойылым қатты ұнады. Бұл ең ұнаған сапарлардың бірі болды.

      80. Sırkke barý
      Kennedı atyndaǵy mektepte ár aptada ekskýrsıalar júrgiziletin. Bul aptada sırkke barý bolatyn. Barlyq balalar tańerteń mektepte jınaldy. Olar áńgimelesti, júgirdi. Barlyǵy óte qýanyshty boldy. Olar avtobýsqa otyryp, sırkke ketti. Sırkte olar barlyǵy bir jerde otyrdy. Sırkte popkorn men lımonad satyp jatty. Qoıylym bastalǵanda barlyq balalar muqıat qarap otyrdy. Mýzyka qatty estilip turdy. Ártister men bıshiler qoıylym kórsetti. Janýarlar shyqqanda barlyǵy turdy. Arystandar, pilder jáne jolbarystar boldy. Balalarǵa barlyq qoıylym qatty unady. Bul eń unaǵan saparlardyń biri boldy.
Скрыть текст


В подготовке текстов на казахском языке участвовали пользователи сайта sozdik.kz:
Nurdaulet Aspenov, Еркежан Каймоллаева, Рахат Уйсымбаев, Aidana Bissekesh, Мира Сембайкызы, Аяулым Орынгали, Алтынгуль Кептербаева, Janerke Kurmanalinova, Майра Фазыл, Aigera Yerzhanova, Арайлым Тлеуова, Аслан Бисенов, Мади Толегенов, Акжайык Сабырбаева, Арай Сагымжанова, Арайлым Токтаубаева, Гульнар Абдраимова, Максат Маликов, Маргулан Канат, Олжас Токмагамбетов, Раушан Муталипова и другие.
Корректор текстов на казахском языке: Жанар Уалиева



©  Татьяна Валяева   2007–2020
http://kaz-tili.kz/
 <<  Занимательное чтение. Том 3, стр.3 Вернуться к началу Занимательное чтение. Том 3, стр.5  >> 


Присоединиться в Фейсбуке   ВКонтакте                  Цвета текста на сайте - значение                  E-mail: kaz-tili@yandex.ru                  Гостевая книга